Kinderuniversiteit

Honderdzestig kinderen van negen tot twaalf jaar die op de universiteit college krijgen van een echte professor – hoe zou dat gaan?

Voor het antwoord op die vraag moest ik naar de Universiteit van Tilburg, waar ze onlangs met een `kinderuniversiteit' zijn begonnen. Een wat pretentieus woord voor een interessant, van Duitse universiteiten overgenomen experiment: op zes maandagen krijgen kinderen in een echte collegezaal een uur lang college van zes verschillende hoogleraren. De afgelopen weken ging het over de thema's spijt, de bescherming van olifanten en het kinderboek, gistermiddag vertelde hoogleraar strafrecht Marc Groenhuijsen over het slachtoffer en het recht.

De kinderen van vroeger zijn niet meer de kinderen van nu, laat ik met die vaststelling beginnen. Vijftig jaar geleden zouden wij van ontzag van onze stoeltjes zijn gevallen als zo'n professor het woord tot ons had gericht. En zeker als hij ook nog zo'n toga en witte bef had gedragen, zoals Groenhuijsen en zijn collega's doen om het verschil tussen basisschool en universiteit op een symbolische manier uit te drukken.

De kinderen in Tilburg hadden geen last van autoriteitenvrees. Terwijl hun ouders het gebeuren in een belendend zaaltje op een videoscherm volgden, gingen zij op sommige momenten een ongedwongen gedachtewisseling met de hoogleraar aan.

Groenhuijsen, wijs geworden van de ervaringen van zijn collega's, was zo verstandig het initiatief niet te veel aan de kinderen te laten. Voorgaande colleges waren steeds weer onderbroken door vragende kinderen.

,,Ik draai het om, ik stel jullie vragen en na afloop kunnen jullie mij vragen stellen'', zei Groenhuijsen.

Op zeker moment bracht hij de ontvoering van ,,Miriam Melchers'' ter sprake.

,,Claudia Melchers'', riepen veel kinderen.

Zagen wij de hoogleraar blozen? ,,Dat was een kleine test'', zei hij vlug.

,,Smoesjes'', riepen de kinderen.

Alleen al in die ene dialoog zat een cultuurverandering van een halve eeuw besloten. Ook bleek dat de kinderen goed geïnformeerd waren over andere opzienbarende, actuele zaken, zoals de moord op Theo van Gogh. Ontlezing? Er zijn kennelijk genoeg andere bronnen waaruit ze hun informatie putten.

Het bleken dan ook gemotiveerde kinderen te zijn. Ze moeten er nogal wat voor overhebben om aan het einde van een lange schooldag zo'n college te volgen – sommigen kwamen helemaal uit Zierikzee. Ze hoeven niet elk college te volgen, maar driekwart doet dat wél en wordt daarvoor beloond met een `diploma'.

Er werd ook bij Groenhuijsen goed opgelet. Hij vertelde hun over de onderschatte rol van het slachtoffer in het strafrecht. Hoe de samenleving altijd weer de neiging heeft wantrouwige vragen te stellen aan slachtoffers van een misdrijf. Daar had de hoogleraar zeker een punt – maar dat gold ook voor het slimme jongetje dat vroeg: ,,De dader wordt toch vaak gevonden door vragen te stellen aan het slachtoffer?''

Dat jongetje had oog voor de nuance. Ik weet een goeie krant voor hem.