Bijlo is bijtend en gevoelig

Vincent Bijlo komt op, hamert zijn openingslied uit de piano en begint een serie uiterst actuele grappen, met een boosaardig soort ironie en een sardonische grijns op zijn gezicht. Het is de opmaat voor een voorstelling – zijn elfde in zeventien jaar – die nog meer dan alle vorige in het teken van de politiek geëngageerde conference staat. Honend haalt hij uit naar de regering (,,de Binnenhofstadgroep''), de terrorismebestrijding (,,de terreur van de anti-terreur'') en de alarmfase waarin wij nu volgens het kabinet verkeren: ,,Vroeger stond oranje voor het koningshuis, nu staat oranje voor gevaar.''

Maar het is nog lang niet de enige tirade die Bijlo in Kort door de bocht afsteekt. Minstens zo raak bijt hij even later naar automobilisten, die hij in Youp van 't Hek-achtige scheldtermen beschrijft, naar de ,,verkleuterisering'' van de samenleving en naar de God die dit alles zou hebben verzonnen. ,,Zijn wij onderdeel van een groot plan?'' vraagt hij, om zelf het antwoord te geven: ,,Nou ja, als het bestaat, is het volgens mij een business plan.''

En toch is deze voorstelling niet alleen een bijtend betoog op het niveau van een oudejaarsconference. Mooi verweven in alle verbale geweld zijn herinneringen aan Bijlo's overleden vader, een vrolijk verhaal over zijn bezoek aan de Paralympics en een paar tedere liedjes waarin ook zijn vrouw Mariska Reijmerink af en toe meezingt. Het programma is hooguit iets te lang, want zo veel boze stemverheffing kan ook murw maken.

Dat hij – als blinde cabaretier met gehoorapparaatjes in zijn oren – dit hele optreden laat vertalen door een doventolk, lijkt me meer dan een geslaagde grap. Opeens krijgt immers alles wat hij zegt en doet, een extra lading voor zijn ziende en horende publiek.

Kort door de bocht, door Vincent Bijlo. Gezien: 10/11 in de Stadsschouwburg, Utrecht. Tournee t/m 20/5. Inl. 071-5133985, www.harrykies.nl