Let op kamelenvoeten

De Amsterdamse Najat Rabbae probeert in te burgeren in Marokko. Over de macht van geesten.

Lopend door Casablanca, `Casa' voor de jonge en `Dar-el-Beida' voor de oude generatie, verbaas ik me over de mix van traditioneel en modern stadsleven. Perfect gekapte dames met grote zonnebrillen lopen langs in lompen gehulde mannen en gesluierde vrouwen. De hele Marokkaanse jetset woont in Casablanca en dat is te zien aan de sportwagens, de witte villa's en de torenhoge zakenflats. Mijn neef Fouad belichaamt dit moderne Casa: hij feest erop los en geeft af op de mentaliteit van de oude generatie.

Wanneer mijn tante me meeneemt om te winkelen in de oude Medina, betreed ik een andere wereld. We lopen door kronkelende straatjes vol winkeltjes, schreeuwende marktlui, ezeltjes en bedelaars. Daar glippen we een gietijzeren deur binnen naar een kamertje van twee bij twee en sluiten aan bij de rij wachtenden. We gaan een recept halen voor mijn kleine nichtje, die slecht slaapt.

Binnen zie ik een man een oud vrouwtje hard op haar hoofd en rug slaan met een oude pantoffel. Op mijn vragende blik vertelt mijn tante dat dit de fqih is, een traditioneel genezer, die veel Marokkanen naast de gewone huisarts raadplegen. Vooral als men denkt dat het boze oog of andere bovennatuurlijke krachten in het spel zijn. Hij is gespecialiseerd in, en op dit moment bezig met, het verjagen van `djnoun'. Dit zijn geesten – meestal kwaadaardig – die bezit kunnen nemen van een mens en hem ziek kunnen maken. Het oude vrouwtje loopt na nog enkele ferme slagen de deur uit. Wij krijgen kruiden mee, die 's avonds in de barbecue worden gebrand terwijl mijn nichtje boven de dampen heen en weer wordt gezwaaid.

Mijn nicht waarschuwt me de djnoun te vriend te houden door bijvoorbeeld geen kokend water in het afvoerputje te gooien. Op mijn `waarom dan niet?' is de repliek: `Jij zou het toch ook niet leuk vinden als iemand heet water over je heen gooit?' Daar heb ik niet van terug. Djnoun houden zich blijkbaar op in waterrijke omgevingen zoals rivieren, afvoerputjes en wc's. Ik vraag me af of de djnoun er dan geen probleem mee hebben om menigeens ontlasting op hun hoofd te krijgen, maar hou dit grapje voor me. Djnoun zijn hier serious business en aan hun macht twijfelt tante noch moderne neef. De laatste heeft een jaar geleden, op bezoek in Nederland, zelfs een djinn ontmoet toen hij 's nachts langs een Utrechtse gracht liep.

Vanavond, de vooravond van de 27ste dag van de ramadan, moet je extra alert zijn. Dit is de avond waarop de koran door Allah naar de aarde is gezonden. Op die avond komen ook de djnoun tevoorschijn en bedrijven extra veel vrouwen magie. Ik krijg daarom nog wat tips mee om me te beschermen.

Djnoun zijn herkenbaar aan hun `kamelenvoeten' en kunnen niet tegen licht en koranverzen. Ik mijd dus het donker en prent de eerste bidregel van de koran `Bismilahhi rahmanni rahim' in mijn hoofd. Voor de zekerheid zal ik mijn toiletbezoek uitstellen tot de volgende ochtend.