VN mogen niet praten met gevangenen

Waarnemers van de Verenigde Naties mogen het gevangenkamp op Guantánamo Bay bezoeken, maar mogen niet met de vermeende Al-Qaeda- en Talibaanstrijders spreken die er gevangen worden gehouden.

Dat heeft de Amerikaanse minister van Defensie, Donald Rumsfeld, gisteren gezegd.

De VN-waarnemers, onder wie speciaal gezant op het gebied van marteling Manfred Nowak en speciaal gezant op het gebied van willekeurige gevangenschap Leila Zerrougui, werden vorige week door het Pentagon uitgenodigd, vier jaar nadat ze om een bezoek hadden gevraagd. De VN-gezanten zeggen echter hun werk niet te kunnen doen als ze niet met de naar schatting 500 gevangenen mogen spreken. ,,Je kan geen onderzoek doen zonder met de gevangenen te praten'', zei Manfred Nowak eerder deze week op een persconferentie in New York.

Het Internationale Rode Kruis is tot dusver de enige die, buiten de Amerikanen, toegang heeft tot bijna alle gevangenen. De door het Pentagon aangewezen advocaten mogen alleen spreken met hun eigen cliënt en dit gebeurt niet onder vier ogen. ,,We zijn niet van plan het aantal mensen dat uitgebreide toegang heeft te verhogen'', aldus minister Rumsfeld op een persconferentie.

Rumsfeld zei verder dat de hongerstakers op de basis – volgens het Amerikaanse leger 27, volgens advocaten en mensenrechtenorganisaties 200 – hun staking zijn begonnen om aandacht van de media te krijgen. De hongerstakers weigeren vanaf augustus voedsel. Een aantal van hen krijgt gedwongen energiedrankjes toegediend. ,,Wat ze proberen te doen is de aandacht van de pers te krijgen, en daar zijn ze duidelijk in geslaagd'', zei de minister. ,,Er is een aantal mensen dat op dieet gaat, en dan een periode niet eet en dan er weer mee ophoudt [het dieet, red.]. En dan rouleren ze en anderen doen dit.''

De krant The Washington Post meldde vanochtend dat de Amerikaanse geheime dienst CIA een aantal van haar belangrijkste Al-Qaeda-gevangenen ondervraagt in een voormalig Sovjet-kamp in Oost-Europa. Daar worden methoden toegepast die in de VS noch in het betreffende land zijn toegestaan. De voorziening zou deel uitmaken van een systeem van geheime gevangenissen.