Slechte economie is vier keer zo slecht voor Samas

Sinds 2001 is de kantoorinrichtingsmarkt met 40 procent geslonken. Het beursgenoteerde Samas schreef vier jaar rode cijfers, maar lijkt uit het dal te zijn.

Heel voorzichtig is vanmorgen bij kantoorinrichter Samas in Baarn de vlag in top gegaan: na vier jaar diep in de rode cijfers te hebben gezeten, kondigde het bedrijf vandaag aan dat er het afgelopen halfjaar weer winst is gemaakt. Weliswaar slechts 1 miljoen euro, maar toch.

Het is kantje boord geweest bij het beursgenoteerde Samas – in Nederland bekend van merken als Aspa en Assenburg. En het blijft ook nog wel even spannend volgens bestuursvoorzitter Hans van der Ven, die twee jaar geleden werd binnengehaald om het bedrijf te redden. Samas had hevig te lijden onder de economische malaise, die veel bedrijven deed besluiten om de aankoop van nieuw meubilair nog maar even uit te stellen. ,,De kantoorinrichting is een heel cyclische markt, die vier keer zo hevig reageert als de conjunctuur. Dus toen het slecht ging met de economie, ging het met ons meteen heel slecht'', aldus Van der Ven. Sinds het topjaar 2001 is de kantoorinrichtingsmarkt met 40 procent geslonken, waardoor Samas zijn omzet tussen 2002 en 2004 jaarlijks met bijna 20 procent zag dalen, tot 354 miljoen euro in het (gebroken) boekjaar 2004-2005.

De nieuwe topman had eerder onder andere bij staalconcern Corus gesaneerd en wist wat hem te doen stond. ,,Allereerst overleven, wat verre van vanzelfsprekend was. Daartoe moesten de kosten omlaag en moest er weer geld in het laadje komen.'' Met de verkoop van onroerend goed en grond heeft Samas inmiddels bijna 30 miljoen euro binnengehaald van de in totaal 50 miljoen die het bedrijf hoopt te kunnen vergaren met de verkoop van eigendommen. Verkoop van het bedrijf in delen is nooit aan de orde geweest, volgens de bestuursvoorzitter. ,,Dat was kapitaalvernietiging geweest.''

Met de banken werden langetermijnkredieten afgesproken om te kunnen reorganiseren. Wat Van der Ven vervolgens met verve deed: alleen al het laatste half jaar daalden de kosten met 15 miljoen euro, onder meer dankzij saneringen: het aantal werknemers in Nederland, Duitsland, Frankrijk – Samas' belangrijkste markten – en het Verenigd Koninkrijk daalde in vier jaar tijd van 4.100 tot 2.300.

Van der Ven wil ook meer eenheid brengen in het bedrijf, dat in totaal twaalf merken voert in Europa en per land verschillende inkoop-, verkoop- en productieorganisaties heeft. ,,Iedereen werkte langs elkaar heen'', aldus de bestuursvoorzitter. ,,Waar we naar toe willen, is meer samenwerking tussen de merken. Als een klant een tafel van merk A wil en een stoel van merk B, dan moet dat kunnen zonder dat hij wordt doorverwezen naar een ander verkoopkantoor.''

Je kunt de Fransman niet op dezelfde bureaustoel zetten als de Duitser, weet Van der Ven. ,,De kantoorinrichtingsbranche heeft te maken met nationale markten. De uitgaven per werkplek lopen sterk uiteen, net als de wensen. De Duitser wil hard zitten, de Fransman zacht. In Nederland begrijpt men dat een goede werkplek de prestaties positief beïnvloedt, in Frankrijk is een werkplek een kostenpost.''

De ingrijpendste maatregelen zijn achter de rug bij Samas, maar er moet de komende jaren nog wel het een en ander gebeuren volgens Van der Ven. De productie in goedkope landen als Hongarije en China bijvoorbeeld, waar Samas soms in een joint venture eigen fabrieken heeft, wordt verder uitgebreid. ,,Maar we blijven zeker produceren in West-Europa, aangezien ruim de helft van ons meubilair maatwerk is, waardoor we veel samenwerken met ontwerpers en architecten. En dat deel gaan we niet uitbesteden.''

Ook de economie lijkt Samas weer gunstig gezind. In Nederland, waar Samas de tweede positie inneemt na Ahrend, is de omzet sinds vorig jaar met ruim 15 procent gestegen. In Duitsland en Frankrijk, waar Samas nummer één is, stagneert de vraag vooralsnog. ,,We schaatsen voorlopig nog op dun ijs'', vat Van der Ven samen, ,,maar we schaatsen wel weer voor het eerst sinds jaren.''