Ondergoed als voorbehoedmiddel voor de ogen

Bloot is seks is vies, in Hollywoodfilms. Dus, ziet Dana Linssen, houden sterren in bed nog altijd hun ondergoed aan

Met ondergoed in Hollywood zit het zo. Zie je in een filmscène een man uit bed springen met zijn onderbroek nog aan, dan weet je: die heeft zojuist een stevig potje seks gehad. Model Rock Hudson en Doris Day in hun `battle of the sexes'-klassieker Pillow Talk.

En als een vrouw haar bh aanhoudt in bed, dan heeft dat niets met kuis zijn of preutsheid te maken. Dat heeft commerciële redenen, zoals deze zomer maar weer eens bleek. Actrice Scarlett Johansson had namelijk min of meer geweigerd een bh te dragen voor een liefdesscène in de science-fictionfilm The Island van regisseur Michael Bay. Iedereen zat startklaar voor de opname, maar Johansson weigerde haar trailer uit te komen, omdat ze het stukje lingerie `te goedkoop' vond. ,,Ik ga wel naakt'', schijnt ze te hebben gezegd. En bovendien, voegde ze eraan toe: ,,Welke vrouw komt 's ochtends met een bh aan uit haar bed nadat ze de avond daarvoor seks met haar vriendje heeft gehad?'' Wat op zich al opmerkelijk is, want de meeste Hollywoodsterren gaan nog liever dood dan naakt, of roepen meteen om een `body double' of een kunstig staaltje `computer generated' corrigerende plastische chirurgie.

BORSTEN BEDEKKEN

Ondergoed als voorbehoedmiddel voor de ogen. Het mag gerust een van de grootste clichés van de Amerikaanse film worden genoemd. In het geval van The Island moest regisseur Michael Bay actrice Scarlett Johansson streng toespreken om toch haar borsten te bedekken. Want borsten betekenen in Amerika meteen dat je als puber niet meer zonder je ouders naar de bioscoop kan. En dat betekent zakelijke zelfmoord voor de studio's die geld willen verdienen aan het zakgeld van het popcornpubliek.

Scarlett Johansson doet sowieso niet zo moeilijk over haar lichaam. Voor haar eerste grote filmrol in Lost in Translation schoof zij al in het openingsshot pardoes haar in een perzikkleurige doorschijnslip gehulde billen in beeld. Over het algemeen is de verhouding tussen Hollywood en ondergoed heel wat ongemakkelijker. Het is de laatste barrière tussen bedekt en bloot. En bloot dat is en blijft in het puriteinse Amerika toch altijd een beetje eh, eng, vies, iets met seks. En is dat niet iets waar je nare ziektes en kinderen van kunt krijgen?

Amerikaanse filmmakers zijn reuze inventief als het erom gaat in dubbelbedekte beeldwoordspelingen te laten zien dat een handschoen eigenlijk een condoom is, een regenjas eigenlijk een peignoir of een pyjama eigenlijk een naakt lichaam. En zo lang het op ondergoed lijkt, zoals zwembroeken en bikini's, mag er onbekommerd in worden rondgehuppeld. En kunnen er in de vorm van beach movies complete filmgenres ontstaan, wiens enige bestaansrecht het vrolijk in beeld brengen van halfnaakte jongens en meisjes is.

Maar ondergoed zelf? Ondergoed staat voor schandaal. Ondergoed staat voor mensen die ajakkie bijna in hun nakie zijn. En dat is helemaal nergens voor nodig, leren we uit diezelfde films die liever niet al teveel mensen in ontklede toestand tonen. Zelfs niet om te douchen. Want dan word je maar vermoord, zoals in Hitchcocks klassieker Psycho. Een van de eerste films trouwens die in 1960 al in de eerste scène schaamteloos liet zien hoe de door Janet Leigh gespeelde Maron Crane er in haar sexy witte onderkleding een `lunchtime affair' op nahield.

En hoewel `sex sells', toch maar liever niet teveel in de film. Dat leidt ook anno nu nog tot allerlei krampachtige situaties en publiciteitsstunts, zoals in het geval van Brad Pitt en Angelina Jolie die voor een van de laatste scènes van Mr. & Mrs. Smith in ondergoed hun huis moesten ontvluchten. Het nieuwsberichtje dat daarop in de pers verscheen komt zo dicht in de buurt van parodie, dat het wel waar zal zijn: ,,Brad Pitt en Angelina Jolie zijn samen betrapt en gefilmd in hun ondergoed.'' Lees: wij weten inmiddels allemaal dat er iets gaande is tussen de twee sterren en hier heeft u het bewijs. Na wat informatie over de opnames van de film, die duidelijk maakt dat ze niet zomaar op Hollywood Boulevard waren betrapt of bij de dienstingang van het Four Seasons-hotel, maar op de filmset, gaat het verder: ,,Angelina Jolie droeg niet enkel haar slipje, ze had ook nog rode laarsjes aan.'' Kinkiër kan het bijna niet. Angelina Jolie, toch al een wilde meid, en dan ook nog in het tenue van de `naked cowboy' (door presentator Beau van Erven Dorens gepersifleerd in zijn reclame voor een internetaanbieder, zie kader).

De `naked' cowboy is een van de oudste Amerikaanse pin-up archetypen, voor mannen én vrouwen. Waarbij het `naked' eufemistisch staat voor bijna-bloot, geperfectioneerd in de foto's die bijvoorbeeld fotograaf Bob Mizer midden jaren vijftig maakte voor zijn `body builders-tijdschrift' Physique Pictorial. Over de betekenis van deze foto's van gespierde, goudgebronsde en geoliede mannen die met een cowboyhoed op en een suggestief gespannen witte werkmansslip aan voor de homoseksuele gemeenschap, maakte de Canadese filmmaker Thom Fitzgerald in 2000 de film Beefcake. Die homo-iconografie werd weer verukkelijk geparodieerd in ons eigen Ja zuster, nee zuster, door Gerrit-die-niet-deugen-wil (Waldemar Torenstra) in zijn witte interlockje met zijn duifjes op het dak.

En dan te bedenken dat dat precies dezelfde anonieme onderbroeken zijn die aan de man werden gebracht in Rain Man door de autistische Raymond (Dustin Hoffman): ,,Gotta get my boxershorts at K-Mart.'' Charlie (Tom Cruise): ,,What differende does it make where you buy your underwear? Underwear! Underwear is underwear! It's underwear wherever you buy it! In Cincinatti or wherever!''

NEUTRAAL DOORHEENKIJKEN

Ondergoed is ondergoed. Als je het ziet is het de bedoeling dat je er neutraal doorheen kijkt. Behalve in films natuurlijk van het kaliber American Pie, zoals recentelijk The 40 Year Old Virgin, waarin een vrolijk gedessineerde boxershort dient om de enorme ochtenderectie van de seksueel onervaren Andy verdoezelenderwijs te onthullen. Zelden was de term onderbroekenlol meer van toepassing.

En dat blijft het. Kanten behaatjes dienen zo dun te zijn dat je erdoorheen kunt kijken. Die hoeven dan alvast niet meer uit. Degelijk katoenen ondergoed mag dan, ook weer volgens een onderzoek van de organisatie van de Week van de Lingerie, het lekkerste zitten en het liefste worden gedragen – in films dient het er alleen maar toe om de hoofdpersonen zich ongemakkelijk te laten voelen.

Kijk nog maar even mee naar Notting Hill, waarin de door Julia Roberts gespeelde Hollywoodster Anna Scott een nachtje bij Hugh Grant blijft logeren. Natuurlijk heeft de pers er lucht van gekregen dat er daar in dat rommelige huishouden in Notting Hill iets als het uitdoen en uitwisselen van (onder)kledingstukken heeft plaatsgevonden. Dus de volgende morgen kijkt eerst Hugh Grant verschrikt uit de belegerde voordeur. Dan Julia Roberts ongelovig nog een keer. Oh wat waren ze bloot in hun onderbroek en haastig aangeschoten hemd. Dus gaat de nerdy huisgenoot Rhys Ifans er met de fifteen minutes of fame vandoor: in onderbroek rent hij de straat op en neemt zo'n beetje elke `beefcake' pose aan die niet bij zijn bleke, slungelige Engelse lichaam past.

Dan doen continentale Europeanen toch een stuk eenvoudiger. Zoals Jeanne Moreau, binnenkort te zien in Le temps qui reste van François Ozon, tegen haar volwassen kleinzoon, die vraagt of hij bij haar in bed mag slapen: ,,Maar je weet dat ik altijd naakt slaap?'' ,,Ik zal niet kijken'', antwoordt hij.

En mooi zien wij haar daar liggen onder het laken, oud en jong, grootmoederlijk en erotisch, naakt en onaantastbaar, het ware lichaam van een ster, niet ingesnoerd door beugels en elastieken.