Kustplaatsen hoeven niet te vrezen voor hogere zeespiegel

Het rijk gaat voor de kust extra zand aanbrengen om te voorkomen dat de boulevards van plaatsen als Katwijk wegspoelen door klimaatverandering.

Langs de Nederlandse kust wonen vijftienduizend mensen buitendijks. Op de boulevards. In de duinen. Aan de havens. Ze vallen buiten de wettelijke beschermingszone die het rijk de kustbewoners garandeert. Wie op de boulevard van Zandvoort woont, loopt jaarlijks een kans van één op driehonderd dat zijn huis overstroomt, terwijl iets verderop een wettelijke kans van één op tienduizend wordt aangehouden.

Gisteren is na jarenlang bestuurlijk overleg een antwoord gekomen op de vraag wat er met de aaneengesloten bebouwing in kustplaatsen moet gebeuren. Staatssecretaris Melanie Schultz van Haegen (Verkeer en Waterstaat) heeft naar eigen zeggen een ,,historische stap'' gezet door te bepalen dat de badplaatsen mogen rekenen op het beperkte niveau van bescherming dat ze nu hebben. Het rijk garandeert dat bijvoorbeeld het Kurhaus in Scheveningen en de dorpskern van Katwijk, waar drieduizend mensen buiten de zeewering wonen, niet in de golven verdwijnen. Ondanks zeespiegelrijzing en klimaatverandering. Rijkswaterstaat gaat daartoe het aantal zandsuppleties voor de kust en op het strand opvoeren. Nu nog geeft het rijk daar jaarlijks veertig miljoen euro aan uit, straks komt daar jaarlijks zo'n tien miljoen euro bij, naar schatting van Mark Dierikx, directeur-generaal Water van het ministerie.

Schultz heeft haar besluit genomen op advies van een commissie onder leiding van de Noord-Hollandse gedeputeerde Patrick Poelmann. Die commissie ziet ,,geen aanleiding'' om de huidige bescherming van ,,buitendijkse gebieden'' te verhogen. ,,Niet alleen kunnen de vijftienduizend buitendijks wonende burgers in geval van een dreigende storm met extreem hoogwater tijdig in veiligheid worden gebracht, ook is het risico economisch verantwoord.'' De totale kust binnendijks brengen zou niet alleen tientallen miljoenen euro's per kustplaats kosten, maar zou bovendien betekenen dat de boulevard honderden meters van zee komt te liggen. Daarmee zou het kind met het badwater worden weggegooid.

Anders ligt dat bij het garanderen van de bestaande bescherming. Die garantie is wel nodig, omdat veel plannen nu stuklopen op onzekerheid over de veiligheid. Poelmann: ,,Een plaats als Zandvoort heeft nu moeite om iets aan stadsvernieuwing te doen, omdat investeerders niet precies weten waar ze aan toe zijn.'' Met de garantie van het rijk moet investeren weer ,,aantrekkelijk'' worden.

De dertien betrokken kustplaatsen, waaronder Vlissingen, Scheveningen, Katwijk, Noordwijk, Zandvoort en de Friese Waddeneilanden, gaan het komende jaar vastleggen welke gebieden nu precies ,,buitendijks'' liggen. De bestuurders hebben afgesproken dat als de provincies een extra bescherming noodzakelijk vinden, zij de kosten daarvan zelf moeten betalen. Dat geldt ook voor nieuwe bouwplannen, zoals het Kennemerstrand bij IJmuiden, een strandvlakte die de afgelopen jaren is bebouwd met onder meer appartementen. Voor de veiligheid van de bewoners daar moeten de ontwikkelaars zelf betalen. ,,Wij kunnen als rijk niet achter iedere ontwikkeling aan rennen'', zegt staatssecretaris Schultz.