Voorschriften brand vaak genegeerd

Gemeenten negeren om economische redenen regelmatig aanbevelingen voor de brandveiligheid van gebouwen. De lessen van Enschede en Volendam zijn nog niet tot alle overheden doorgedrongen.

Dat zegt directeur onderzoek Ben Ale van het NIBRA, een kennisinstituut voor brandweer en rampenbestrijding dat op verzoek van gemeentes regelmatig brandveiligheidsonderzoeken verricht.

,,Overheden zouden vaker hun verantwoordelijkheid moeten nemen'', zegt Ale, die gisteren zijn verbazing uitsprak over de grote omvang van de brand in het cellencomplex op Schiphol. Volgens de veiligheidsexpert had de brand in het detentiecentrum nooit zo snel om zich heen kunnen grijpen als aan de voorschriften en procedures was voldaan.

Het NIBRA constateert regelmatig dat nooduitgangen ook na waarschuwingen op slot blijven. Noodgebouwen die niet voldoen aan brandveiligheidsvoorschriften krijgen dikwijls een semi-permanente status. Van gebouwen die een andere bestemming krijgen, wordt niet altijd de brandveiligheid aangepast aan de nieuwe status.

Volgens Ale, ook hoogleraar veiligheid in Delft, zouden overheden vaak de veiligheid niet op de eerste plaats zetten. ,,Wij stellen regelmatig vast dat economische motieven zwaarder wegen dan veiligheidsoverwegingen.''

Als voorbeeld noemt Ale het ijsstadion Thialf in Heerenveen. In 2003 concludeerde het NIBRA dat het evenementencomplex niet brandveilig was. Door geldnood liet de aanschaf van de vereiste sprinklerinstallatie meer dan een halfjaar op zich wachten. De nooduitgangen waren slechts berekend op 7.000 bezoekers. Ale: ,,Toch werden er feesten gehouden met 15.000 bezoekers.''

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) doet de uitspraken van het NIBRA af als ,,onzin''. Volgens woordvoerder Konijnenberg hebben gemeenten zeker lering getrokken uit de ramp in Enschede. ,,Na 2001 is de vergunningverlening en handhaving veel serieuzer genomen.''

Dat in gebouwen die niet volledig aan de eisen voldoen soms toch grote publieksbijeenkomsten worden gehouden, heeft volgens de woordvoerder van VNG te maken met de integrale afweging die overheden moeten maken. ,,Het is vaak een keuze tussen veiligheid, economie en de betekenis van een bijeenkomst voor de sociale cohesie binnen de samenleving. Maar veiligheid telt daarbij altijd zwaarder dan economische motieven.''

De gemeente Heerenveen laat in reactie weten dat alle aanbevelingen van het NIBRA voor Thialf inmiddels zijn opgevolgd en dat voor het ijsstadion binnenkort waarschijnlijk een gebruiksvergunning wordt afgegeven.