Poolse formatie loopt vast in ruzie

De coalitiebesprekingen in Polen zijn gisteren vastgelopen, na geruzie over de verdeling van ministersposten en de benoeming van een nieuwe parlementsvoorzitter.

Recht en Rechtvaardigheid (PiS), de winnaar van de recent gehouden parlements- en presidentsverkiezingen, wil naar eigen zeggen regeren met de tweede partij in het parlement, het liberale Burgerplatform. Maar gisteren accepteerde PiS hulp van kleinere, populistische partijen om zijn eigen kandidaat als nieuwe parlementsvoorzitter door te drukken – hoewel PiS en Burgerplatform eerder informeel hadden afgesproken dat de verliezer van de verkiezingen de parlementsvoorzitter zou mogen aanwijzen: Burgerplatform dus.

,,Vandaag zie ik geen mogelijkheid meer om de coalitiegesprekken voort te zetten'', zei Donald Tusk van Burgerplatform, die zondag de presidentsverkiezingen verloor van PiS-kandidaat Lech Kaczynski. Volgens Tusk is de ,,honger naar macht'' van PiS nog niet gestild, ook niet na de recente electorale dubbelslag. PiS wil ook de belangrijke ministeries van Binnenlandse Zaken en van Justitie voor zichzelf houden en wil alleen de administratieve taken van Binnenlandse Zaken desnoods aan Burgerplatform afstaan. ,,Ik sluit gesprekken uit met mensen die honderd procent van de macht willen'', aldus Tusk gisteren. ,,Ik zie geen mogelijkheid voor een voortzetting van het overleg.''

Kazimierz Marcinkiewicz, de beoogde nieuwe premier, zei gisteren dat hij ,,geen andere mogelijkheid'' ziet dan een coalitie met Burgerplatform. Marcinkiewicz zinspeelde gisteren wel op de vorming van een minderheidsregering ,,als enige oplossing'' die resteert als Burgerplatform afhaakt. Hij wil dat de nieuwe regering maandag al wordt beëdigd.

De zloty werd gisteren weer zwakker ten opzichte van de euro. Analisten hopen dat met de deelname van Burgerplatform aan de regering het Poolse begrotingstekort onder controle zal blijven. PiS won de recente parlementsverkiezingen met de belofte dat de sociale voorzieningen niet zullen worden aangetast en op enkele terreinen zelfs zullen worden uitgebreid. Zo wil de moreelconservatieve partij families met veel kinderen subsidiëren.

PiS bewees gisteren dat het met hulp van drie kleinere partijen, Samoobrona (Zelfverdediging), de Liga van Poolse Families (LPR) en de linkse boerenpartij PSL, over een comfortabele meerderheid beschikt in de 460-leden tellende Sejm. PiS-kandidaat Marek Jurek werd gisteren met 265 stemmen gekozen tot voorzitter. Hij staat bekend als een euroscepticus.