`Oud worden is vrij normaal'

Vanmiddag wordt, op zijn 80ste verjaardag, in Leiden Jan Wolkers' monument voor Rembrandt onthuld. Daarna wordt zijn nieuwste boek gepresenteerd.

Hoe moeten we ons het beeld voorstellen?

,,Een standbeeld dat niet lijkt staat al op het Rembrantplein, dus mijn beeld is een ode aan Rembrandt. Het is een zes meter hoge zuil van staal, met bovenin onder meer zeegroen glas als symbool voor de Oude Rijn, aan de oevers waarvan Rembrandt werd geboren.''

Eigenlijk heeft het beeld weinig met uzelf te maken.

,,Door het op mijn verjaardag te onthullen, is het naar me toegetrokken. Dat vind ik leuk. Mijn grootste jeugdgeluk lag ook in Leiden, in de musea en de Hortus Botanicus, waar ik vele uren heb doorgebracht. Ik heb ook wel een Rembrandtieke uitstraling, vind je niet? Vooral als ik in de schemering zit, met kaarsen om me heen. Alleen draag ik geen baret. Nee zeg, dan moet je eerst je hoed afzetten als de uitstorting van de heilige geest komt.''

Uw nieuwe boek heet `Ach Wim, wat is een vrouw?'. Het zijn brieven uit 1946-'49 aan een vriend die als militair in Indië zat. Herkent u zich er nog in?

,,De brieven zijn leuk omdat ze zo onbevangen zijn. Soms zie je er de toekomstige schrijver al in, maar die notie had ik toen zelf nog helemaal niet. Ik was schilder, beeldhouwer. Soms heel naïef in wat ik vond. En de frenetieke manier waarop ik me in gedichten en politiek verdiepte! Voor een jongen van 19 vlak na de Tweede Wereldoorlog, was dat uitzonderlijk. Maar het gaat ook over vrouwen. Over een gereformeerd vriendinnetje van wie ik af wilde. Ik maakte haar bang door te zeggen dat ik net zo goed moslim zou kunnen worden, en wees dan dreigend naar de koran die ik toen al bezat. Natuurlijk ben ik nu anders. Anders was nog steeds geen vrouw veilig voor me.

Is ouderdom iets om tegenop te zien?,,De bijbel omschrijft de tachtigjarige als iemand die leeft met moed en verdriet. Dat is me te een calvinistisch. Het is vreemd om te zeggen, maar ik vind het vrij gewoon, ouder worden. De eerbiedwaardige grijsaard die wijze dingen zegt, komt bijna niet meer voor.

Bent u dan niet zo iemand?

,,Ik zeg ook: het komt bijna niet voor!''

En wat brengt de toekomst?,,Ik krijg een grote tentoonstelling in museum De Zonnehof in Amersfoort, ik werk aan opdrachten voor beelden en ben aan het schrijven. Dat zal wel weer een boek worden. Ik kan het toch niet laten.''