Bij pandemie griep: strijd om voorrang

De vraag wie voorrang moet krijgen voor medische behandeling is het meest urgente probleem, als zich in Nederland een grieppandemie zou voordoen.

Dat blijkt uit een presentatie van Nederlandse gezondheidsautoriteiten tijdens een internationale bijeenkomst van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in Kopenhagen over voorbereidingen op een pandemie.

Als een pandemie uitbreekt en er maar beperkt hulp beschikbaar is, willen ziekenhuizen niet op eigen initiatief ethische beslissingen hoeven te nemen. Moeten zij kinderen voorrang geven, of juist bejaarden? Volgens epidemiologe Marja Esveld van het Rijksinstituut voor de Volksgezondheid en Milieu (RIVM) is deze zogeheten triage (schifting van patiënten, red.) momenteel het grootste struikelblok bij de Nederlandse voorbereidingen. De epidemiologe is coördinator internationale infectieziektebestrijding. Zij hield in Kopenhagen een voordracht over de stand van zaken in Nederland, tijdens een driedaagse bijeenkomst van de Wereldgezondheidsorganisatie en de Europese Commissie.

Ziekenhuizen willen dat er duidelijke landelijke medische criteria komen op basis waarvan zij beslissingen kunnen nemen wie wel en niet moet worden opgenomen in een ziekenhuis als er bijvoorbeeld nog maar een bed beschikbaar is bij een pandemie. De overheid vindt dat teams van experts en ethici in de regio daarover knopen moeten doorhakken. ,,Dit blijkt heel moeilijk te liggen op lokaal niveau'', zegt Esveld, werkzaam bij het Centrum voor infectieziektebestrijding in Bilthoven, onderdeel van het RIVM. ,,Mensen willen daar niet over gaan. Balkenende kan zulke regels niet voorschrijven, dat is een lokale aangelegenheid.''

Nederland is volgens Esveld goed voorbereid op een grieppandemie. Ziekenhuizen kunnen behoorlijk veel capaciteit vrij maken als de nood aan de man komt. Hele afdelingen kunnen voor slachtoffers van een griepepidemie beschikbaar worden gesteld, omdat er niet-acute zorg wordt verleend.

Politie en brandweer hebben standaardprocedures die goed toepasbaar zijn op een pandemie. Zo zijn in verschillende regio's al afspraken gemaakt dat de brandweer met antivirale middelen zal gaan rondrijden. Verder zal de politie worden ingeschakeld om lokaties te beschermen waar mensen worden gevaccineerd. ,,Als het druk wordt, moet je voordringers weren. Net als bij voetbalwedstrijden, moet je dat logistiek goed organiseren'', aldus Esveld.

VOGELGRIEP pagina 2

www.nrc.nldossier vogelgriep