Overdreven maatregel

Geen onschuldiger hobby dan het bekijken en fotograferen van opstijgende en landende vliegtuigen. Vooral Schiphol heeft heel wat enthousiaste liefhebbers die dagelijks hun auto parkeren op plekken rond het vliegveld om de reusachtige toestellen met donderend motorgeraas en uitgeschoven vleugelkleppen te zien opstijgen of landen. Enthousiast bespreken spotters hun ervaringen op internetsites. Zij hebben niets tegen de uitdijing, het lawaai en de stankoverlast van dit op drie na grootste Europese vliegveld. Hun aanwezigheid is een permanente demonstratie vóór Schiphol.

Toch maakte Schiphol gisteren bekend dat het de eigen fans wil `aanpakken'. Er zou volgens de woordvoering namelijk een `wildgroei' aan liefhebbers van de luchtvaart ontstaan. Die parkeren hun auto's ook op andere plekken dan de twee volle parkeerplaatsen die Schiphol daar zelf voor heeft bestemd. De twee drukste nieuwe banen mogen volgens de leiding van Schiphol niet worden bekeken, want de veelbezochte spottersplekken daar zijn niet officieel. Sinds vier jaar heeft Schiphol een extra argument om het mes in de eigen fans te zetten: de verhoogde dreiging van terreur.

De terreurdreiging is een onaantastbaar motief geworden voor bestuurders om een einde te maken aan de overlast die zij menen te ondervinden van hun eigen burgers. Juist als de terreurdreiging wordt genoemd ter rechtvaardiging van de inperking van de vrijheid, moeten burgers extra kritisch worden. Op elke publieke plek, bij elke publieke gelegenheid kunnen terroristen toeslaan. Toch moet het normale sociale verkeer zoveel mogelijk in stand worden gehouden. Maatregelen moeten in verhouding staan tot de dreiging. Vaak komt een antiterreurmaatregel neer op het versterken van een deur naast een openstaand raam. Gezien de ervaringen met een brutale diamantroof en het gebleken gemak waarmee allerlei mensen ongemerkt de douane kunnen passeren, heeft Schiphol nog heel wat belangrijker taken dan het bestrijden van de eigen vliegtuigspotters.

Overdreven veiligheidsmaatregelen wekken veel weerzin. Dat gebeurde toen de beveiligers van de GroenLinkse fractieleider Femke Halsema het plan opvatten om voor haar huis een heel fietsenrek met een `wildgroei' aan fietsen te verwijderen, met kinderstoeltjes en al. Er zouden zich wel eens explosieven in die fietsen kunnen bevinden.

Het zou al veel helpen als bestuurders de eigen burgers en hun activiteiten niet als bedreiging maar als kans te beschouwen. Als burgers zo worden benaderd, zijn ze tot medewerking bereid. De leiding van Britse vliegvelden verwelkomt vliegtuigspotters en moedigt hen aan om ook uit te kijken naar verdachte bewegingen van personen. Vertrouwen wekt loyaliteit. Een bewaker kan de burgers en hun veiligheid geen grotere dienst bewijzen dan door een mooie spottersplek aan te wijzen of te helpen een fiets in het rek te zetten.