Voetbal tegen racisme?

De organisatie FARE (Football Against Racism in Europe) houdt een actie waaraan Nederlandse clubs meedoen. Een effectieve actie en wordt voldoende tegen racisme ondernomen?

Mario Captein, algemeen manager Helmond Sport, deed op 14 oktober (duel met Emmen) mee aan de actieweek van FARE: ,,Wij wilden iets ludieks doen met de actie van FARE en hebben zwart-witte T-shirts laten drukken die werden geveild. Er is enorm geboden op het shirt (geveild voor 2.200 euro, red.) van Orlando Smeekes (gekleurde speler Helmond Sport, red.). Hij had tegen Emmen tweemaal gescoord. De opbrengst gaat naar de jeugdopleiding. De spelers liepen met een spandoek met een tekst tegen racisme het veld op. Wij wilden met deze actie aan onze supporters kenbaar maken dat ze niet mee moeten doen met racistische spreekkoren of oerwoudgeluiden. Een club is een middel om racisme onder de aandacht te brengen. Alle kleine beetjes helpen. Toch zie ik dit soort perikelen de laatste jaren minder in het voetbal, hoewel het nog steeds bestaat. Dit seizoen werd Smeekes nog begeleid door oerwoudgeluiden tegen Go Ahead.''

Marij Peters, woordvoerder NEC, dat samen met welzijnsorganisatie Tandem een antiracismeactie organiseerde rond NEC-RBC: ,,Wij hebben ansichtkaarten met de tekst `Rood, groen, zwart, geen kleur apart' uitgedeeld onder de supporters en de reacties waren positief. Bij NEC valt het gelukkig mee met racistische spreekkoren. Wij hebben ook gekleurde spelers in de selectie. Het is op zich geen verantwoordelijkheid van de club; vaak zijn het een paar idioten die het doen. Maar als club kun je veel mensen bereiken. We wilden onze maatschappelijke verantwoordelijkheid tonen. Het effect wordt versterkt als meer clubs meedoen. Een gezamenlijke actie leidt tot meer aandacht voor racisme. De KNVB of de UEFA kan daarin een coördinerende rol spelen.''

Alex Tielbeke, directeur Eredivisie CV: ,,Dit is het vijfde jaar met soortgelijke acties bij clubs. Racisme is nog steeds een bestaand thema en daar doe je nooit genoeg aan. Wij juichen het toe wanneer individuele clubs meedoen aan zo'n actie tegen racisme. Maar binnen het betaald voetbal gaat het erg goed. Als het gaat om landelijke coördinatie zitten wij – samen met de Stichting Meer dan Voetbal, waarin eredivisie, eerste divisie en KNVB samenwerken – nu op een ander thema: de integratie van de kansarme jeugd. Ook bij dat thema kunnen clubs aanhaken.''

Stephan Steinmetz, coördinator Landelijk Informatiepunt Supportersprojecten: ,,De actie van FARE is op zich hartstikke goed. Maar als je kijkt naar de effecten moet je niet teveel het accent leggen op dit soort acties. Je kunt beter vooraf preventief werk doen dan achteraf `boe' roepen tegen racisme. Racisme is niet probleem nummer 1 in Nederland. Dat speelt meer in Italië en Oost-Europa. Wij bieden geen pedagogische cursus aan waarin we zeggen wat supporters wel en niet moeten doen. Dat is een gedateerde manier van gedragsbeïnvloeding. We besteden in onze projecten wel aandacht aan initiatieven als van VVV-speler Allach (voorzitter Stichting Maroqui Stars die zich sterk maakt tegen discriminatie, red.). Wij hebben aandacht voor de betekenis van voetballende Marokkanen, integratie van gekleurde spelers op het veld en hun voorbeeldfunctie. We willen laten zien dat mensen prima kunnen voetballen, ongeacht ras of land van herkomst.''

Marcel Winkelman, vice-voorzitter Samenwerkende Organisaties Voetbal Supporters: ,,In het verleden zijn er goede acties geweest met borden bij de clubs, met teksten tegen racisme. Racisme speelt niet zo'n grote rol meer in het betaald voetbal. De discussie rond de spreekkoren, die vaak niet racistisch zijn, is gechargeerd. De problemen met gekleurde spelers zijn in Oost-Europa groter. De situatie in Nederland is redelijk stabiel. Mensen uit andere landen zijn beter geïntegreerd en we zijn gewend geraakt aan gekleurde spelers. Maar als aandachtspunt zijn deze acties welkom. De herhaling maakt dat racisme onder de aandacht blijft.''