Vlees eten neemt een hoge vlucht: van kip tot pizza en yoghurt

Het wordt hoog tijd dat particuliere geldschieters de overheid te hulp schieten bij het aanmaken van vaccin tegen vogelgriep, meent het Amerikaanse beursweekblad Barron's. Want als de vogelgriep toeslaat en er een epidemie of pandemie ontstaat is er wel vaccin voor vaccinmakers, dokters, zieken, ouderen, zwangere vrouwen en ouders van jonge kinderen, maar andere bevolkingsgroepen moeten maar zien dat ze op tijd vaccin weten te bemachtigen. Er is op dit moment vaccin in voorraad voor eenderde van de bevolking.

De geneesmiddelenproducenten kunnen voor 10 dollar per dosis griepvaccin maken dat bestemd is voor onmiddellijk gebruik. Ze zullen, denkt het blad, ook wel bereid zijn om voor pakweg 100 dollar per dosis een extra voorraad aan te leggen, mits ze voldoende doses in de voorverkoop zouden kunnen slijten.

Er zijn volgens het blad genoeg particulieren die dat wel willen. Bijkomend voordeel is dat de kopers de overheid met hun aanschaf laten zien hoeveel waarde ze aan het vaccin hechten. Alles wat er nodig is om particuliere geldschieters warm te maken voor het financieren van buffervoorraden vaccin, meent het blad, is ,,een mechanisme voor transacties, inclusief directe betaling en levering''.

Vraag en aanbod vinden elkaar altijd, vindt Rainer Gieszübel in het Duitse weekblad Die Zeit. Alleen weet niemand hoe snel dat gaat. Gieszübel is planoloog bij het Duitse ministerie van Landbouw en hij weet: ,,Waar geld te verdienen is, wordt ook geld verdiend.'' Het blad citeert hem in een artikel over de stijgende vraag naar agrarische grondstoffen. Daar is dus, vinden veel analisten en beleggingsadviseurs, veel geld mee te verdienen. De grootste gangmaker is China, omdat de 1,3 miljard inwoners steeds meer gaan eten, en niet alleen rijst, want vlees eten is in China een statussymbool. Ook in ontwikkelingslanden als India nemen steeds meer mensen westerse voedingsgewoonten aan. Dat betekent dat er naar verhouding steeds meer voer geproduceerd moet worden. Want voor het produceren van een kilo vlees is zeven kilo graan nodig.

Ook de stijgende benzineprijs stimuleert de vraag naar agrarische grondstoffen. Suiker bijvoorbeeld is de grondstof voor het vervaardigen van bio-ethanol. Dat is, zo leert de ervaring in Brazilië, een goede vervanger voor benzine. Het land gebruikt de helft van de suikerproductie voor het maken van bio-ethanol en exporteert deze brandstof, onder andere naar de VS. De New York Board of Trade, de belangrijkste termijnbeurs voor agrarische producten, schat dat de productie van deze brandstof de komende jaren tot 2010 nog wereldwijd zal verdubbelen.

Maar, zo tempert het blad de vreugde, agrarische producten zijn berucht om de enorme schommelingen in het prijsniveau. Een slechte oogst maakt tarwe bijvoorbeeld schaars en doet de prijs stijgen, evenals het aantal producenten, maar een goede oogst bewerkstelligt het omgekeerde. Dit verschijnsel is in de jaren twintig van de vorige eeuw beschreven en bekend geworden als de `varkenscyclus'. Het blad concludeert dat de prijs voor agrarische grondstoffen niet zo'n hoge vlucht zal nemen als de beleggingsanalisten en adviseurs hun klanten willen doen geloven, maar de komende jaren toch ,,eerder zal stijgen dan dalen''.

Dat de varkenscyclus onvermoede vormen kan aannemen bleek toen vorige week in Beieren aan het licht kwam dat de laatste twee jaar 1.700 ton varkenszwoerd en pluimveekarkassen die wettelijk niet meer geschikt waren voor menselijke consumptie door levensmiddelenbedrijven verwerkt zijn in kippenbouillon, diepgevroren pizza's en gelatine voor yoghurt en taarten. De oorzaak daarvan is volgens het Duitse zakenweekblad Wirtschaftswoche dat vleesverkopers en vleeseters graag voor een dubbeltje op de eerste rang zitten, met fatale gevolgen voor de kwaliteit van de producten. ,,Zolang de prijs ook maar een cent omlaag kan wordt er gebruik van gemaakt'', zeggen de kenners van de branche. En dan te bedenken dat de controle op vlees volgens Europese regelgeving vanaf volgend jaar ook nog zal verminderen. Zo zal het testen van monsters uit lever en longen plaatsmaken voor ,,puur visueel onderzoek''. Maar wat de Europese ambtenaren en politici niet hebben bedacht, zo sneert het blad, is dat je ,,veel ziekten, bijvoorbeeld aantasting van de organen door parasieten, niet met het blote oog kunt onderkennen''.

Uiteindelijk wordt niemand beter van dit soort bezuinigingen tot op het bot. Want, concludeert het blad, de vleesproducenten die ervan profiteren zijn hun winst direct kwijt aan de handel. En die geeft het voordeeltje door aan een consument die goedkoop vlees wil en daarmee zelf de dupe wordt.

Dat gebeurt ook als de Europese Unie te veel vertrouwt op het beleid om meer bio-energie te produceren. Want dat, schrijft het weekblad European Voice, zal de ontbossing bespoedigen. Bovendien is het waarschijnlijk dat daardoor het gebruik van de omstreden genetisch gemanipuleerde gewassen zal toenemen. Het blad schrijft dit in een artikel over het Europese energiebeleid, naar aanleiding van de recente overeenkomst tussen Rusland en het westen van Europa om een rechtstreekse gasleiding aan te leggen, met voorbijgaan van Polen en de Baltische landen. De Letlandse commissaris voor Energiezaken, Andris Piebalgs, weerlegt in het artikel de kritiek dat de EU daarmee te veel afhankelijk wordt van Rusland.