Kloeke, klassieke Beethoven bij Gatti

Dirigent Daniele Gatti is sinds zijn succesdebuut in 2004 een van de `vaste' gastdirigenten van het Concertgebouworkest, wat inhoudt dat hij jaarlijks voor een of meer producties door het orkest wordt uitgenodigd.

Deze week leidt hij een wat amorf programma rondom Beethovens Vijfde symfonie, en daarmee is Gatti aangekomen bij het Duitse repertoire waar – zoals opmerkelijk genoeg bij veel Italiaanse dirigenten – zijn hart ligt.

Dat Gatti behalve Milanees ook daadwerkelijk een zeer ervaren operadirigent is, werd al duidelijk in de Symphonische Stücke uit de opera Lulu (1935); een hoorn des overvloeds van orkestrale kleuren en emotionele diepten. De componist Alwa, de liefdesdronken Gräfin Geschwitz – met paukbeuken en opgewonden meanderende houtblazers liet Gatti er zelfs in deze suite geen twijfel over hoe fataal Lulu, theatraal gezongen door Anat Efraty, als `Urgestalt des Weibes' kon zijn.

De toegankelijke neo-barokke Stücke für Streichorkester (1927) van Hindemith werden pas nu voor het eerst door het orkest gespeeld, en dat was niet helemaal onbegrijpelijk. In een wat schoolorkest-achtig idioom klonk vooral het deel waarin concertmeester Vesko Eschkenazy in een Bachiaanse concertstijl het voortouw nam virtuoos en aansprekend.

Als opmaat voor Beethovens Vijfde symfonie had Hindemith ook wel te lijden onder een heel zware slagschaduw. Relatief onnadrukkelijk passeerde hier het openingsmotief waarin we desgewenst het noodlot aan de deur zouden kunnen horen roffelen.

Gatti realiseerde een kloeke, klassieke Beethoven waarin de pregnante thema's weliswaar in volume zelfverzekerd de lyrische momenten en fijnmazig gespeelde tegenthema's ontstegen. Maar uiteindelijk was het juist de zangerige schoonheid van het Andante con moto die het meest roerde.

Concert: Koninklijk Concertgebouworkest o.l.v. Daniele Gatti. Programma met werken van Berg, Beethoven en Hindemith. Gehoord: 19/10 Concertgebouw, Amsterdam. Herh.: 23/10, aldaar.

Radio 4: 30/10, 14.15 uur.