Omschakelen

Het lijkt eenvoudig. Je kijkt naar de stand in de Engelse Premier League en je denkt het volgende. Je weet dat de Premier League dankzij gulle televisiestations een steenrijke competitie is. Je weet dat Chelsea van alle deelnemers aan die competitie de allerrijkste club is, omdat de Russische miljardair Roman Abramovitsj er niet voor terugdeinst de jaarbegroting van een club als Heerenveen te spenderen aan een verdedigende middenvelder die ietsje beter is dan de reeds aanwezige verdedigende middenvelder.

Dus zou je zeggen: zo'n club koopt de beste aanvallers en gaat aanvallen. De tegenstander met de rug tegen de muur zetten en vasthouden tot ie zich gewonnen heeft. Dat vinden de mensen mooi. Vergeet het. Chelsea besteedt al z'n geld en deskundigheid aan het zo goed mogelijk omschakelen.

Aanvallende voetbalteams zijn in het verleden dermate vaak verslagen door omschakelende voetbalteams dat iedereen nu mikt op omschakelen. Bij het betere omschakelen is het of een team, zodra het de bal in zijn bezit heeft gekregen, van de ene seconde op de andere tot leven komt. Als bij toverslag holt het halve team naar voren in de hoop daarmee de tegenstander te verrassen. Die tegenstander moet de teleurstelling over de mislukte eigen aanval nog verwerken en zich instellen op verdedigende handelingen. Van die omschakeling wil de vijand profiteren.

Ook in onze `positieve' voetbalcultuur wordt meer omgeschakeld dan je misschien denkt. Zelfs de goeroe inzake aantrekkelijk en dominant voetbal, bondscoach Marco van Basten, is er dol op. Ooit afgevraagd waarom de nauwelijks opvallende middenvelder Landzaat altijd wordt opgesteld? Van Basten vindt hem `erg sterk in het omschakelmoment'. Phillip Cocu? Omschakeltopper. Hedwiges Maduro? Aspirant-omschakeltopper. Omschakeltoppers anticiperen tijdens de aanval al op hun defensieve handelingen bij eventueel balverlies, en omgekeerd. Wat dus exact is wat de veelbesproken Mark van Bommel en Clarence Seedorf in de ogen van de bondscoach ogen nalaten.

FC Thun, een Zwitsers voetbalsprookje dat zich in luttele jaren van de amateurs naar de Champions League heeft omgeschakeld, incasseerde dinsdag twee doelpunten in de Amsterdam Arena omdat Ajax effectief omschakelde op momenten dat Thun, dat vrijwel steeds verdedigde, toch maar besloot een aanval te proberen. Woensdag was AC Milan het gevaarlijkst als PSV de defensieve stellingen in San Siro eventjes had verlaten. Donderdag eiste trainer Louis van Gaal in Oekraïne dat AZ permanent op z'n hoede bleef voor de omschakeling van FC Dnjepropetrovsk.

In tegenstelling tot de aloude counter is het omschakelen niet iets wat je bewaart voor uitwedstrijden. Uit of thuis, de moderne voetballer doet het overal. Het omschakelen is het voetballen zelf geworden.