DUITSLAND

Francis Bacon

Slachtoffers zijn het, de door Francis Bacon geportretteerde mensen. De wangen ingedrukt, de neus verbogen, de mond in een grimas vertrokken, de ogen in diepe holen. Alsof men na een uitputtend gevecht een nederlaag heeft geleden. Of zojuist is verkracht. Ook Isabel Rawsthorne, geliefde van Derain en vriendin van Giacometti, is door Bacon ruw onder handen genomen. Alles staat schots en scheef; haar gezicht is helemaal vertekent. Hoe anders dan bij Picasso, wiens vertekende gezichten toch een ziel verraden. Dora Maar maakt op een of andere manier nog contact. Isabel Rawstorne is alleen maar vlees. Geblutst slagersvlees, zonder samenhang. Dergelijke dingen ga je denken als je door de Kunsthalle in Hamburg loopt. Het ene vreselijke gelaat na het andere hangt daar aan de muren: de angst is overal.

T/m 15 jan, Kunsthalle, Glockengiesserwall, Hamburg. Di-zo 10-18u, do 10-21u. Inl 0049-40428131204 en www.hamburger-kunsthalle.de

Matthew Barney

Bijna tien jaar werkte Matthew Barney aan zijn beroemdste werk, de Cremaster-cyclus. De artiest treedt in zijn films graag zelf op. Voor de slotscène liet Barney zich van een brug in de Donau vallen. In deel 2 rijdt hij een rodeo. In deel 4 verliest hij, als sater verkleed, zijn geslacht, en in het 't laatst voltooide 3de deel kruipt hij als vrijmetselaarsleerling door de lift van het Chrysler-gebouw. De vijf films leverden Barney een vermogen op. Misschien ook wel omdat schrijver Norman Mailer, ex-Bond-girl Ursula Andress en beeldhouwer Richard Serra in de films meespeelden. Veel dialoog is er niet. Maar de elegante science-fiction-sfeer betovert.

T/m eind okt in Berlijn en later in andere Duitse steden. Inl 049-8917999210 en www.alamodefilm.de

En verder

Frankfurter Buchmesse t/m 23 okt: 0049-69210 20 & www.buchmesse.de; Franz Marc Die grosse Werkschau t/m 8 jan Städtische Galerie im Lenbachhaus, München.

Inl www.lenbachhaus.de.