Nieuwe techniek om embryo's te klonen

Door een gen uit te schakelen, kunnen gekloonde embryo's worden gemaakt waaruit onmogelijk een gekloond kind kan groeien. Daardoor kan de kloon worden gebruikt voor het winnen van embryonale stamcellen, zonder het risico dat er een gekloond kind geboren wordt. Amerikaanse onderzoekers hebben de nieuwe techniek, waarmee religieuze en ethische bezwaren kunnen worden omzeild, deze week online gepubliceerd in Nature.

Therapeutisch klonen is in bijna alle landen omstreden omdat het de weg zou vrijmaken voor het klonen van mensen. Alleen Groot-Brittannië en Zuid-Korea staan het expliciet toe. Nederland kent een wettelijk verbod.

De Amerikanen schakelden in een gekloond muizenembryo een gen uit dat de voeding van de vrucht via de placenta regelt. Daardoor is het uitgesloten dat een gekloonde nakomeling ontstaat. De Amerikaanse kloontechniek beïnvloedt de kwaliteit van de embryonale stamcellen niet. Of de methode ook bij mensen werkt, is nog niet onderzocht.

Bij therapeutisch klonen wordt een gekloond embryo opgekweekt om er embryonale stamcellen uit te oogsten. Die stamcellen kunnen in de toekomst mogelijk gebruikt worden bij de behandeling van ziektes. Voordeel van gekloonde stamcellen is dat ze bij een behandeling niet worden afgestoten, omdat ze dezelfde genen hebben als de patiënt. Zuid-Koreaanse onderzoekers kloonden begin februari voor het eerst een menselijk embryo, maar de techniek is nog niet efficiënt. Therapeutische toepassingen zijn nog ver weg.

In Nederland is therapeutisch klonen niet alleen omstreden omdat speciaal voor de therapie een levensvatbaar embryo geproduceerd wordt, het is ook belastend voor vrouwen die de benodigde eicellen moeten leveren.