Machtsstrijd Malawi voedt voedselcrisis

Een politieke machtsstrijd in Malawi belemmert een slagvaardige aanpak van de grootste hongersnood die het land in jaren heeft gekend. De voedselcrisis is zwaar gepolitiseerd.

Dat zeggen Malawiaanse analisten en buitenlandse diplomaten, nadat president Bingu wa Mutharika de voedselsituatie in zijn land afgelopen weekend uitriep tot ,,nationale ramp''. Hij deed dat onder druk van het parlement dat vorige week vrijdag een motie had aangenomen om hem tot die uitspraak te dwingen. De oppositie verweet hem gisteren dat hij te lang met het afkondigen van de noodtoestand heeft gewacht.

Ook Rafiq Hajat van het Institute for Policy Interaction zei gisteren dat die verklaring ,,veel te laat komt''. ,,Maatschappelijke belangengroepen hebben december vorig jaar al gewaarschuwd voor een dreigende voedselcrisis.'' Nadat de gesubsidieerde kunstmest vorig jaar uitbleef die de regering beloofd had, stond al vast dat de maïsoogst in april en mei van dit jaar niet best zou zijn. De opbrengst viel nog extra tegen door geringe regenval. ,,Je hoefde geen wetenschapper te zijn om vast te stellen dat er een voedseltekort zou ontstaan'', zei Hajat.

Het uitroepen van een nationale ramp terwijl de Verenigde Naties al enkele weken geleden een noodoproep hebben gedaan voor 88 miljoen dollar aan voedselhulp voor Malawi vergeleek hij met ,,het sluiten van de staldeur nadat het paard is ontsnapt''. Hij concludeerde dat de regering de afgelopen maanden onvoldoende aan het bestrijden van de voedselcrisis heeft gedaan.

Eerder deze maand had de Britse Hoge Commissaris in Malawi, David Peary, al gezegd dat de voortgaande politieke crisis in het land de regering te veel afleidt. Hij waarschuwde ook dat het parlement elke richting kwijt was terwijl de voedselcrisis in het land verergerde. President Bingu wa Mutharika is al een jaar verwikkeld in een felle machtsstrijd met zijn voorganger, Bakili Muluzi. Het parlement heeft een afzettingsprocedure tegen de president in gang gezet.

Analist Rafiq Hajat zei dat sommige politici zo geobsedeerd door de machtsstrijd zijn dat ze het belang van het volk uit het oog verliezen. ,,En waar olifanten strijden, wordt het gras vertrapt.''

Bingu wa Mutharika bestreed zaterdag voor radio en televisie dat de regering te laat in actie is gekomen en te weinig heeft gedaan om de voedselcrisis te bestrijden. ,,Zodra de regering besefte dat de situatie uit de hand zou lopen'', zei Mutharika, ,,zijn we gesprekken met hulporganisaties begonnen. We hebben een noodfonds opgericht en geld vrijgemaakt in de begroting voor de aankoop van voedsel.'' Hij riep alle Malawianen op politieke geschillen opzij te zetten en de mensen in nood te helpen.

Volgens het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de Verenigde Naties hebben de komende maanden vijf miljoen mensen in Malawi voedselhulp nodig, bijna de helft van de bevolking. Van de benodigde 88 miljoen dollar is pas 28 miljoen dollar binnen.