Een andere blik op Brussel

Europeanen interesseren zich amper voor Europese politiek. VPRO's Brusselse kermis wil dat veranderen.

,,Hoe kunt u Europa in mijn hart brengen?'' De Zweedse Margot Wallström, Europees Commissaris voor Communicatie en Informatie in Brussel, kijkt ongemakkelijk als de VPRO-reporter haar de vraag voorlegt. Na enig peinzen heeft ze een antwoord: ,,Luisteren, we moeten meer luisteren naar de burgers.''

Na het Franse en Nederlandse `nee' tegen de Europese Grondwet, is de Commissaris van Communicatie vast van plan iets te doen aan de kloof met de burger. Want Brussel mag voor menigeen ver weg lijken, zodra Europese bestuurders maatregelen nemen die een lagere autorekening opleveren, de goedkope huurwoning van de Nederlander op de tocht zetten of de baan van een vrachtwagenchauffeur uit Breda bedreigen, dan komt Europa opeens dichtbij.

Tot nu toe waren de Nederlandse televisiezenders niet te betrappen op serieuze aandacht voor de Europese politiek. Maar met het nieuwe programma Brusselse Kermis, dat vanaf vanavond elke maandag om 19.55 uur wordt uitgezonden, wil de VPRO de Europese politiek `een gezicht geven'.

Uit onderzoek naar de Nederlandse afwijzing van de Grondwet bleek dat een grote meerderheid van de bevolking geen weet heeft van wat er zich in Brussel afspeelt. Zels al zit een groot gedeelte van de Nederlandse regering de halve week in Brussel. ,,We willen de eerste deur openen'', zegt Jan van Friesland, die samen met Wim Schepens de eindredactie van het programma doet. Bijvoorbeeld door te belichten wat Nederlanders in Brussel doen, wie de afgevaardigden in het Europees Parlement zijn en hoe wetgeving ontstaat. ,,Europa wordt altijd met saai, ver weg en ontoegankelijk geassocieerd'', zegt Van Friesland. Maar volgens hem is Brussel verre van saai. ,,Het is heel toegankelijk. Maar daarvoor moet je wel eerst een kijkje achter de schermen nemen.''

Het thema van de eerste aflevering is de bedreiging van de werkgeledenheid, onder meer die van Nederlandse vrachtwagenchauffeurs. ,,Voor de prijs van één Nederlandse chauffeur kan een transporteur er zes uit Oost-Europa laten rijden'', legt een trucker uit. Hij vreest dat hij zelf ook niet lang meer op de wagen zit.

Ondernemers maken volop gebruik van de nieuwe kansen die de Europese markt biedt. Ze laten hun bedrijf in Nederland failliet gaan en starten een nieuwe onderneming met Poolse werknemers. Wat doet Brussel hieraan, wil de VPRO-verslaggever weten. ,,Heel simpel'', legt de Nederlandse lobbyist Kramer uit, specialist in transport en logistiek. ,,We adviseren onze achterban vestigingen in Oost-Europa te openen.''

Maar er komen niet alleen klagende Europeanen aan het woord. Van Friesland wil bijvoorbeeld ook diners, recepties en het enthousiasme van nieuwe parlementariërs uit Oost-Europa laten zien. ,,Het moet een impressionistische zoektocht door Brussel worden.''

Brusselse Kermis, VPRO, Nederland 3, 19.55 uur