VN achter Afrikaanse Unie Ivoorkust

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties steunt het plan van de Afrikaanse Unie (AU) om het politieke overgangsproces in Ivoorkust met een jaar te verlengen. Dat is gisteren in New York bekendgemaakt.

In het kader van het vredesproces hadden voor 30 oktober verkiezingen moeten worden gehouden in het land. Dat is de datum waarop het mandaat van president Laurent Gbagbo afloopt volgens een twee jaar geleden gesloten vredesakoord.

Verkiezingen zijn op dit moment echter niet mogelijk omdat de noordelijke helft van het land bezet wordt door rebellen. Regering en rebellen verwijten elkaar zich niet aan de afspraken te houden. Het vredesproces zit muurvast.

De AU die sinds vorig jaar bemiddelt in het conflict, wil dat president Gbagbo maximaal nog een jaar aanblijft. Wel dient hij een deel van zijn macht af te staan aan een nieuw te benoemen premier die de overgangsregering gaat leiden. De nieuw premier moet door alle partijen worden geaccepteerd.

Het al dan niet aanblijven van Gbagbo is onderwerp van felle discussie. De afgelopen weken is de spanning sterk opgelopen. De oppositiepartijen en de rebellen in het noorden eisen dat Gbagbo vertrekt. Zij stellen hem verantwoordelijk voor het vastlopen van het vredesproces. De rebellen hebben inmiddels laten weten dat zij in ieder geval de nieuwe premier willen aanwijzen. De oppositie vindt dat de presidentiële macht tijdelijk overgeheveld moet worden naar de nieuw te benoemen premier.

De International Crisis Group (ICG), een invloedrijke denktank, waarschuwde deze week dat de crisis die al drie jaar duurt, alsnog op een bloedige burgeroorlog kan uitdraaien. ,,Een ramp dreigt als de Veiligheidsraad de aanbevelingen van de Afrikaanse Unie en een ambitieus reddingsplan voor de komende twaalf maanden niet bekrachtigt'', schreef de ICG. ,,Anders worden de kapmessen en de AK-47s weer tevoorschijn gehaald.''

De afdeling mensenrechten van de 10.000-man sterke VN-macht in Ivoorkust zei donderdag dat beide partijen in het conflict zich in toenemende mate schuldig maken aan politiek of etnisch gemotiveerde executies, arrestaties en foltering van vermeende infiltranten. De regering in het zuiden evenzeer als de rebellen in het noorden.

Ook stelde ze ,,een klimaat van totale straffeloosheid aan de kaak.'' ,,Het internationale recht zou zich onmiddellijk moeten buigen over de misdaden die in Ivoorkust worden gepleegd'', aldus de rapporteurs. ,,Niet alleen omdat ze een bedreiging vormen voor de vrede (..), ook omdat het gevaar bestaat dat de situatie uitloopt op ernstige schendingen van de mensenrechten.