Politiek beheerst gala Filmfestival

Op het slotgala van het 25ste Nederlands Filmfestival werden voornamelijk films bekroond die tot stand kwamen in coproduktie met de NPS, de omroep die met opheffing wordt bedreigd.

Bij de toekenning van het vijfde of het zesde Gouden Kalf begon het op te vallen. De NPS juist de NPS was als omroep betrokken bij tal van prijswinnaars. Zo groeide het slotgala van het 25ste Nederlands Filmfestival gisteravond uit tot een platform voor cultuurpolitieke statements.

En wie het na Kalf drie voor een NPS-coproductie nog niet begrepen had, kon er niet meer omheen toen Melle van Essen het podium betrad (Gouden Kalf voor zijn camerawerk in de documentaire Echoes of War) en riep: ,,Ik wilde nog even zeggen, wat betreft de NPS: Fuck you, Den Haag.''

De belangrijkste filmprijzen waren gisteren in Utrecht voor de speelfilms Guernsey (beste regie, beste actrice, prijs van de filmjournalisten), Paradise Now (beste film, beste montage) en Het paard van Sinterklaas (beste scenario) en daar waren de meeste filmliefhebbers heel tevreden mee. Maar het gesprek van de dag was de NPS.

Het leek wel of de jury bewust een stapel prijzen uitdeelde aan de omroep die uit politiek Den Haag zijn dood aangezegd kreeg. De VVD heeft deze week nog laten weten dat de uitzendingen niet mogen doorlopen tot 2011, maar dat de NPS in 2008 moet zijn opgeheven.

Vier documentaires (Alias Kurban Saïd, Echoes of War, Lomax the Songhunter, De kinderen van mijn vader) en de korte film Dialoogoefening werden allemaal in een of andere categorie bekroond. De plechtigheid in Central Studio's was nog niet halverwege, of er hingen vier prijswinnaars om de hals van Cees van Ede, hoofd documentaires van de NPS.

Zelfs het dankwoord van Bero Beyer, producent van de beste lange speelfilm, Paradise Now, aan het eind van de avond, werd door de zaal als een NPS-demonstratie toegejuicht, terwijl hij toch echt zei dat hij geen enkele Nederlandse omroep bereid had gevonden om ,,deze belangrijke film mede te financieren. Zelfs de NPS niet.''

Na afloop van de plechtigheid stond festivaldirecteur Doreen Boonekamp na te genieten. Het was precies gegaan zoals ze vooraf had gehoopt, zei ze. Drie prachtige kwaliteitsfilms bekroond in de hoogste categorieën net nu de speelfilmsector zich weer richt op de auteursfilm. En een ondubbelzinnig signaal voor de politieke partijen dat de filmwereld de NPS niet kan missen als coproducent van kwalitatief hoogstaande documentaires.

Boonekamp zei dat ze de juryleden dit jaar bewust had geselecteerd met het oog op dat politieke statement. Volgens haar is dat ook de bedoeling van het Nederlands Filmfestival. ,,Hier horen ook filmpolitieke signalen te worden gegeven.''

[Vervolg GOUDEN KALVEREN: pagina 7]

GOUDEN KALVEREN

Publieksprijs voor Leef!

[vervolg van pagina 1]

Zo liepen er gisteren wel meer mensen rond die een politiek signaal wilden afgeven; bijvoorbeeld de netcoördinator van Nederland 3, Lennart van der Meulen – nu nog medeverantwoordelijk voor het wel en wee van de NPS – die vertelde dat hij om de opstelling van D66 in het omroepdebat zijn

lidmaatschap van die partij heeft opgezegd.

De jury was zich van geen politiek bewust geweest, zei voorzitter, de Groninger-Museumdirecteur Kees van Twist. ,,Of: we waren ons er natuurlijk wél van bewust, maar we hebben de politiek bewust links laten liggen.''

Er waren op dit slot van het jubileumfestival ook gebeurtenissen die helemaal niks met de NPS of Den Haag te maken hadden. Zoon Matthijs van de net voor het festival overleden filmmaker Willem van de Sande Bakhuyzen mocht onder een staande ovatie de publieksprijs voor Leef! in ontvangst nemen. ,,Mijn vader vond dat altijd de belangrijkste prijs'', zei hij. Van de Sande Bakhuyzen kreeg ook een speciale juryprijs, evenals de vorig jaar vermoorde filmer Theo van Gogh.

Van beide filmers waren twee producties opgenomen in de competitie en drie daarvan kregen ook prijzen, Leef! en Lepel van van de Sande Bakhuyzen en 06/05 van Van Gogh. Zo stonden er op het podium twee Gouden Kalveren die nadrukkelijk niet in ontvangst werden genomen.

Er was de winnende actrice Maria Kraakman, die haar koele rol in Guernsey in een heel ander licht stelde toen ze het podium op sprong en er een sensueel dansje deed met Renée Fokker die het Kalf moest overhandigen.

Kraakmans vriend, Dragan Bakema, was ook genomineerd als beste acteur, maar hij moest de prijs laten aan Thijs Römer voor 06/05 van Theo van Gogh. ,,Zo nemen jullie toch één Kalf mee naar huis'', zei presentator Matthijs van Nieuwkerk.

Regisseur Nanouk Leopold kreeg haar eerste prijs, van de Nederlandse filmjournalisten, voor Guernsey al aan het begin van de avond. ,,Ik heb wel de hele dag geoefend op mijn speech'', zei ze, ,,maar ik ga hem nu nog niet houden. Haar hoge spel werd beloond, toen ze aan het slot het Gouden kalf voor beste regie in ontvangst nam en toen liet horen waar ze op geoefend had. ,,Deze prijs is voor iedereen die gelooft dat film ook cinema kan zijn.'' En dat was ook weer een filmpolitiek statement in een week dat de gezamenlijke producenten hun vertrouwen hebben opgezegd in het Filmfonds dat in hun ogen juist regisseurs als Leopold te weinig steunt.