Geen politieke visie zonder verleden

`We moeten niet leren van het verleden maar van de toekomst', aldus Patrick van der Duin en Hans Stavleu (Opinie & Debat, 17 september). Er wordt ten onrechte een of/of situatie geconstrueerd: `verleden' of `toekomst'.

Voorts beweren zij dat de politiek zich blindstaart op het verleden. Dat vind ik merkwaardig in een tijd waarin geklaagd wordt over het veronderstelde gebrek aan historisch besef.

De auteurs noemen zich `toekomstonderzoekers'. Maar alles wat te onderzoeken valt, zal zich op de een of andere manier in het heden moeten bevinden. En wat zich in het heden bevindt, kan niet gezien worden zonder het verleden. Om dat te begrijpen en ontwikkelingen te kunnen plaatsen, is historisch besef nodig.

Er schuilt waarheid in de spreuk `Niets nieuws onder de zon': zoals de evolutiebiologie heeft geleerd dat er een welomlijnd kader van gedragsmogelijkheden is, zo kan de geschiedenis laten zien wat regel en wat uitzondering is in het menselijk samenleven en tot welke hoogtes en dieptes mensen kunnen stijgen en zinken. Zij vult de blik met ervaring; ze sluit ons wereldbeeld niet af maar ontsluit het voor een rijkdom aan mogelijkheden. Echte `politieke visies' ontstaan uit historische.