`Denkpauze over Grondwet nodig'

Europoliticus Leinen zet zich af tegen het defaitisme over Europa na het `nee' tegen de Grondwet. Hij pleit voor een nieuwe aanloop.

Eerst bleek er in Nederland geen animo voor de Europese Grondwet, en nu blijkt er ook al geen animo voor een debat over wat de Nederlanders dán met Europa willen. Sterft de Grondwet dan toch een langzame dood?

Steeds meer politici in Europa lijken de Europese Grondwet op te geven nadat de bevolkingen van Frankrijk en Nederland dit voorjaar een overduidelijk 'nee' uitspraken. Zo zei voorzitter José Manuel Barroso van de Europese Commissie vorige maand, dat de Europese Unie zich nu eerst maar eens met praktische zaken moest gaan bezighouden in plaats van zich blind te staren op de in twee landen verworpen grondwet.

Dit defaitisme is de Duitse socialistische europarlementariër Jo Leinen in het verkeerde keelgat geschoten. Als voorzitter van de commissie Constitutionele Zaken van het Parlement was Leinen nauw betrokken bij de totstandkoming van de Grondwet. Hij behoort dan ook duidelijk niet tot de opgevers.Integendeel. Geen gelegenheid laat Leinen voorbij gaan om op de noodzaak van de Europese Grondwet te wijzen. Dat zal hij ook vanavond in het Amsterdamse Felix Meritis doen waar Leinen deelneemt aan het debat The Future of Europe.

Leinen: ,,Barroso zegt dat de Europese Unie zich nu moet gaan bezighouden met praktische zaken zoals betere regelgeving. Alsof dat een alternatief voor de Grondwet is. Barroso moet niet doen alsof de Grondwet al dood is.''

Maar het kan u toch niet zijn ontgaan dat Frankrijk en Nederland hebben tegengestemd?

,,Nee, dat niet. Maar het was van het begin af aan voorzien dat enkele van de 25 lidstaten problemen zouden hebben met de Grondwet. Wat we niet hadden verwacht was dat twee landen die de Unie hebben opgericht tegen zouden stemmen.''

De Nederlandse regering heeft al diverse keren gezegd deze afgewezen grondwet niet nog een keer aan de bevolking voor te zullen leggen.

,,Er is nu in Europa een reflectieperiode afgesproken. We zullen die moeten gebruiken om een aantal punten te verduidelijken. Ook zullen we over fundamentele vragen moeten spreken: wat willen we met Europa en hoe moet de toekomst van Europa eruit zien.

Als we daar nu eens twee jaar de tijd voor nemen en proberen een aantal oplossingen te leveren om aan de bezwaren tegemoet te komen, dan kunnen we daarna het debat starten over wat er gedaan moet worden met de tekst van de Grondwet.''

Dat zou dus een andere tekst kunnen zijn dan de huidige?

,,Als landen iets anders willen dan zullen ze moeten zeggen wat precies. Maar het kan niet minder goed zijn dan wat we hebben bereikt met de huidige tekst van de Grondwet. Het is in vele opzichten een gebalanceerd pakket. Als er verbeteringen komen: prima. Maar als de tekst er slechter door wordt, hebben we er alleen maar een probleem bij. Maar Nederland en Frankrijk zullen toch ook moeten inzien dat veertien landen `ja' hebben gezegd, waaronder twee door middel van een referendum.''

Hoopt u misschien dat na de verkiezingen in Frankrijk en Nederland in 2007 het klimaat beter zal zijn voor de Grondwet?

,,Ik heb begrepen dat het nee in beide landen voor een deel was ingegeven door nationale politieke overwegingen. Het blijft toch opmerkelijk dat dezelfde tekst en dezelfde vraag bij de Spaanse bevolking leidde tot 70 procent ja.

Ik denk dat politieke vraagstukken thuis een rol hebben gespeeld. Misschien zijn na nationale verkiezingen de hoofden weer schoon.''

www.nrc.nl zie dossier Grondwet