`Ik kan niet anders dan bezwijken onder de druk'

De Marokkaanse studente Hasna El Maroudi kreeg zoveel agressieve reacties op een column over onbegrip tussen Berbers en Arabieren dat zij is gestopt. ,,Ik durf niet meer te schrijven wat ik wil.''

Vier maanden heeft Hasna El Maroudi het volgehouden. De bedreigingen op straat, via internet, over de telefoon. Bijna dagelijks hoorde de columniste van NRC Handelsblad en de jongerensite Spunk.nl dat ze een ,,kankerhoer'' was, dat ze afgemaakt zou worden. Allemaal vanwege een column die El Maroudi begin juni schreef over de haat tussen Arabieren en Berbers.

De bedreigingen werden de 20-jarige studente aan de kunstacademie vorige week te veel. Ze liet afgelopen donderdag in haar laatste column op de site van Spunk weten dat ze ermee stopte: ,,Ik kan niet anders dan bezwijken onder de druk. Ik durf niet meer te schrijven wat ik wil.'' Afgelopen zaterdag stond de column in NRC Handelsblad.

Hasna El Maroudi schreef sinds augustus vorig jaar over haar leven als ,,moderne Marokkaanse''. Ze had het over de moord op cineast Theo Van Gogh, over de achterdocht van autochtone Nederlanders, over de islam. Maar het was haar column van 11 juni in deze krant (die op 2 juni op Spunk.nl stond) die het voorlopige einde inleidde. Daarin beschreef ze de haat en het onbegrip tussen Berbers en Arabieren. ,,De Berbers waren vroeger de baas in Marokko en om die reden verwijten zij ons, de Arabieren, dat wij hun land hebben ingepikt. Wij vinden op onze beurt de Berbers onontwikkeld en primitief, bijvoorbeeld omdat zij alle berggeiten naar Nederland laten overkomen. Het zijn de Berbers die het criminele pad verkiezen en het zijn dus de Berbers die de Marokkanen een slechte naam bezorgen.''

Spunk.nl ontving meer dan duizend reacties op haar column en een naschrift waarin Hasna El Maroudi schreef dat het als een ,,luchtige, ironische'' column bedoeld was en zich verontschuldigde: ,,Misschien ben ik een beetje doorgeschoten in mijn uitlatingen, maar ik wilde daarmee de spot drijven met een denkwijze die mij bij Arabische jongeren is opgevallen.''

Het hielp allemaal niet meer. Hoewel de reacties op spunk.nl ook over het door beschreven onderwerp gingen – waarbij beide kampen elkaar de huid volscholden – moest El Maroudi het al gauw persoonlijk ontgelden. ,,Buitengewoon tragisch'' noemt Spunk-uitgever Frank Bierens de bedreigingen aan haar adres. Nog nooit had hij zulke extreme reacties op een column meegemaakt. De meest bedreigende zijn verwijderd.

Op de website van het Platform Marokkaanse Jongeren Utrecht konden bezoekers een standaardbrief downloaden om aangifte tegen El Maroudi te doen. Op de fora van websites als www.amazigh.nl en www.maroc.nl werd de columniste bedreigd. Op die laatste site schreef een zekere `Parisièn' naar aanleiding van een optreden van de columniste bij een praatprogramma op de radio: ,,Hopelijk wordt ze de volgende opname door iemand opgewacht a là Pim Fortuyn.'' Aan dat programma deed ook columnist Asis Aynan mee, die in reactie op de column van El Maroudi de spot dreef met Arabieren. Het is jammer, zegt Aynan, zelf van Berberse afkomst, dat El Maroudi niet doorgaat met schrijven. ,,Juist om het debat over Berbers en Arabieren in gang te zetten. Het was zo goed omdat eindelijk Marokkanen zélf over dit onderwerp in discussie gingen.''

Ook Folkert Jensma, hoofdredacteur van NRC Handelsblad betreurt het dat de columniste stopt: ,,Het waren hele openhartige inkijkjes in een gesloten wereld''. De krant heeft de bedreigingen volgens de hoofdredacteur doorgespeeld naar de Rotterdamse politie. ,,Eigenlijk wil je je niet bij zoiets neerleggen.''

,,Ik ben nog steeds trots op die column, maar nu denk ik toch had ik die column maar nooit geschreven'', zegt El Maroudi. De eerste dagen na de column gebeurde er weinig. Maar na een paar weken begon de ellende. Vage kennissen van vroeger sms'ten haar opeens dat ze haar nooit meer wilden spreken. Op straat, in de trein op school, overal werd ze nageschreeuwd, beledigd, een enkele keer bespuugd, vertelt El Maroudi, wiens foto op de fora van Marokkaanse websites circuleert. ,,Op een gegeven moment liep ik met een petje en grote zonnebril op straat.'' In haar eigen wijk probeerde de bestuurder van een geblindeerde auto haar aan te rijden. ,,Toen dat niet lukte draaide hij zijn raampje open en dreigde hij me af te maken'', vertelt de columniste. Na dat incident deed ze aangifte bij de politie.

Haar leven is veranderd, zegt ze. Ze is bang, denkt de hele dag aan de bedreigingen. Ze ging er ook slechter door schrijven: ,,Ik werd voorzichtig, ging opeens praten over de meubeltjes die ik op vakantie in Marokko had gekocht.'' Wat ze nu gaat doen weet ze nog niet. Misschien, denkt ze, moet ze maar onder pseudoniem gaan schrijven.