Van sleutelhanger tot Gucci-tas

De briefopener en de sleutelhanger zijn uit, het digitale fotolijstje in. Aan een relatiegeschenk is te zien of een bedrijf zijn imago serieus neemt. Maar te dure presentjes zijn te gevaarlijk.

Wat geef je bezoekers na afloop van een congres of een aandeelhoudersvergadering? Een pen met het bedrijfslogo, een gegraveerde briefopener of een notitieblokje met opdruk? ,,Helemaal fout'', zegt directeur Hans Poulis van Poulis Hontelé, dat tot de top drie van leveranciers van relatiegeschenken in Nederland behoort. ,,Geef dan niks.''

Volgens Poulis is de tijd dat bedrijven een relatiegeschenk uit een dikke catalogus vol pennen en sleutelhangers kozen voorbij. ,,Bedrijven die serieus met hun imago bezig zijn, willen geen standaard dingen. Die willen eigen, unieke producten die aansluiten bij het imago van het bedrijf.''

Jaarlijks geven Nederlandse bedrijven ruim een miljard euro aan relatiegeschenken uit, zo blijkt uit onderzoek van het vakblad Promz. Het gros daarvan gaat om in de groothandel: handelaren die standaardprullaria in grote hoeveelheden inkopen en daar namen en logo's van bedrijven op drukken. ,,Een beperkt aantal bedrijven laat zijn eigen relatiegeschenken ontwerpen. Dat zijn vooral multinationals, die alles zo veel mogelijk centraal inkopen.''

Poulis Hontelé richt zich vooral op die laatste groep. Het bedrijf ontwerpt voor opdrachtgevers hele collecties van relatiegeschenken en laat die produceren bij toeleveranciers. Wat Poulis waar vandaan haalt, verschilt per product. ,,Textiel halen we bijvoorbeeld uit Turkije, omdat de levertijd dan binnen de perken blijft, maar tassen en horloges komen meestal uit China.''

Poulis heeft in China eigen controleurs rondlopen die producenten `screenen'. ,,We doen alleen zaken met bedrijven die hun personeel netjes behandelen en de lokale wetgeving respecteren, bijvoorbeeld op milieugebied. Onze klanten willen niet het risico lopen dat ze zelf maatschappelijk verantwoord bezig zijn, maar dat blijkt dat hun relatiegeschenken door kinderen gemaakt zijn.''

Poulis is zelf begonnen als juwelier. ,,Ik leverde de gouden horloges voor Philips-jubilarissen die 25 jaar bij het bedrijf waren.'' Later is hij ook andere relatiegeschenken gaan leveren. Philips is nog steeds één van de grootste klanten waarvoor het in het Brabantse Son gevestigde bedrijf ontwerp, productie en distributie van relatiegeschenken verzorgt. ,,Wij beheren ook de voorraden en zorgen dat die op peil blijven.'' Zo'n centrale aanpak levert besparingen op. ,,Philips is bijvoorbeeld 23 procent minder kwijt aan relatiegeschenken sinds wij alles op dat gebied van ze overgenomen hebben.''

Voor klanten als Philips, DSM, Fortis, Atos Origin, Nike en Numico – die enkele miljoenen euro per jaar aan relatiegeschenken besteden – bouwde Poulis Hontelé webwinkels, waarmee afdelingen wereldwijd, via het interne computernetwerk, hun eigen relatiegeschenken kunnen bestellen. Een Philips-werknemer heeft bijvoorbeeld keuze uit 230 verschillende producten. Alles wat hij bestelt, wordt automatisch aan zijn eigen afdeling gefactureerd.

Poulis heeft ook klanten die hun webwinkel voor buitenstaanders openstellen. Er zijn bijvoorbeeld een heleboel consumenten die best een t-shirt willen hebben met hun favoriete auto- of biermerk erop. ,,Sommige bedrijven verdienen meer met het verkopen van hun relatiegeschenken dan ze kwijt zijn aan de producten die ze zelf weggeven. Zo verdient zo'n webwinkel zichzelf terug.''

Een gemiddelde collectie van relatiegeschenken bestaat uit 30 tot 50 artikelen, zegt Poulis. ,,Daarmee heb je voor elk wat wils, in verschillende prijsklassen.'' Een belangrijke zakenrelatie krijgt immers meestal een exclusiever (lees: duurder) presentje mee naar huis dan de 500 bezoekers van een symposium. ,,Je hebt dus wel wat variatie nodig.''

De voorkeuren van afnemers verschillen sterk per regio, merkt Poulis bij bedrijven die hij wereldwijd bedient. ,,Nederlanders zijn terughoudend met het aanbieden van geschenken. Als de presentjes te duur worden, wordt het al snel als omkoping gezien. Maar in Zuid-Europa zijn er nauwelijks grenzen. Daar worden vlot Gucci-tassen of gouden manchetknopen cadeau gedaan.''

Ongeveer een tiende van de 12 miljoen euro omzet van Poulis Hontelé bestaat uit merkartikelen van luxe merken als Montblanc (pennen), Cartier (mode-accesoires) en Villeroy & Boch (keramiek). ,,Je lift dan mee op de sterke merknaam van een ander'', zegt Poulis. ,,Je kunt als bedrijf bijvoorbeeld je eigen espressokopje van Villeroy & Boch laten ontwerpen.''

Voor de leveranciers van dit soort merkartikelen is de zakelijke markt een interessante niche. ,,Het prijsniveau ligt daar wat hoger dan op de consumentenmarkt en het vergt geen extra investeringen in marketing, want naamsbekendheid hebben ze al.'' Merkartikelen zijn populair, maar belanden ook sneller in een la. ,,Het is immers heel persoonlijk of je een bepaald ontwerp wel of niet mooi vindt. Ik raad bedrijven bijvoorbeeld af om dure horloges cadeau te doen. De kans dat iemand die ook gaat dragen, is heel klein.''

Wat zou hij dan wel aanbevelen? ,,Op dit moment zijn elektronicaspeeltjes erg in.''