Republikeinse leider treedt na aanklacht terug

De leider van de Republikeinen in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, Tom DeLay, heeft gisteren zijn functie neergelegd. De Texaan is in zijn eigen staat aangeklaagd wegens betrokkenheid bij het illegaal incasseren van financiële steun van bedrijven voor de Texaanse Republikeinse partij. DeLay, die de verdenking fel tegenspreekt, wordt voorlopig vervangen door Roy Blunt uit Missouri.

DeLay is de tweede prominente Republikein binnen een week die in verlegenheid wordt gebracht door onderzoek. Eind vorige week maakte beurswaakhond SEC bekend transacties te onderzoeken van de leider van de Republikeinen in de Senaat, Bill Frist. Hij zou hebben gehandeld met voorkennis in aandelen van zijn eigen bedrijf. Frist, die in tegenstelling tot DeLay niet als verdachte is aangemerkt, heeft zijn functie niet beschikbaar gesteld.

In de zaak tegen DeLay gaat het om een ingenieuze financiële transactie waarmee de Republikeinen de regels van de staat Texas zouden hebben ontdoken. In Texas was het politici lange tijd verboden geld van bedrijven aan te nemen. In de gelaakte transactie heeft een fonds in Washington, waarvan DeLay formeel de leiding had, 190.000 dollar van Texaanse bedrijven geïncasseerd. Dit geld is daarna in partjes gestort in de kas van de Texaanse Republikeinen.

De gevolgen van de financiële transacties waren groot. De verdenking is nu dat zeventien Republikeinen dankzij deze steun in het Texaanse Huis van Afgevaardigden werden gekozen, zodat de Republikeinen daarin voor het eerst in 130 jaar de meerderheid overnamen van de Democraten. De Republikeinen besloten vervolgens tot een herschikking van de kiesdistricten, waardoor zij hun meerderheid bij de eerstvolgende verkiezingen met nog eens vijf leden konden uitbreiden.

DeLay zegt dat hij nooit actieve betrokkenheid bij de transacties heeft gehad. Volgens hem wordt het onderzoek gemanipuleerd door Democratisch gezinde aanklagers.

DeLay geldt als een trouw aanhanger van president George W. Bush, ook een Texaan. Hij is sinds 1984 lid van het Huis en is daarnaast vanaf de zijlijn betrokken gebleven bij de politiek in Texas. Hij dankt zijn politieke positie mede aan zijn vermogen veel geld voor politieke campagnes op te halen.

portret: pagina 4