Nederlands Kamer Orkest

Het Nederlands Kamer Orkest combineert op één cd werk van drie componisten uit verschillende hoeken van Europa, die tijdens het interbellum elk op eigen wijze op de politieke spanningen reageerden. Benjamin Britten en Béla Bartók zouden uiteindelijk naar de VS vluchten, Karl Amadeus Hartmann trok zich terug in ,,innerlijke ballingschap''.

Brittens Variations on a theme of Frank Bridge (1937) dankt zijn koortsachtige ondertoon ongetwijfeld deels aan het feit dat het in slechts tien dagen gecomponeerd werd. Maar wie in de Funeral March de steeds als een hakbijl vallende kwint in de lage strijkers hoort, de beklemmend ijle Chant of het schaduwspel waarin de Wiener Walzer vervliedt, moet haast ook wel een verband leggen met de angstige tijd waarin ze gecomponeerd werden.

Uitgesprokener, zowel in naam als in emotionaliteit, is Hartmanns Concerto Funèbre (1939). De vioolsolo, schitterend gespeeld door concertmeester Gordan Nikolic, is temidden van de asgrauwe, steeds stokkende harmonieën als een eenzame klacht in de duisternis.

Bartóks Divertimento voor strijkorkest (1939) begint hierna opvallend fris en vrolijk, maar het Adagio dat volgt is misschien wel het somberste deel van de cd. Bartók deelde in de bezorgdheid, zoveel is duidelijk. Het Divertimento werd het laatste orkestwerk dat hij in Europa componeerde alvorens naar de VS te emigreren. Het Nederlands Kamer Orkest presenteert in zijn 50ste bestaansjaar een prachtige, maar niet al te feestelijke cd. Het jubileumconcert vindt plaats op 19 november in het Concertgebouw, Amsterdam.

Nederlands Kamer Orkest o.l.v. Gordan Nikolic. Britten, Bartók, Hartmann.

    • Jochem Valkenburg