Hollands dagboek

Wie André Amaro (36). Heeft eigen catering- bedrijf met ideëel onderdeel: Koks zonder grenzen. Onderhoudt sinds dertien jaar een LAT-relatie met Annemarie.

Waarom Vertrok op eigen initiatief kort na de orkaan Katrina naar New Orleans, om te koken voor de achter- gebleven inwoners.

Schrijft `Een paar dagen lang kwam een jonge moeder, zwaar verslaafd, met haar twee heftig verwaarloosde dochters eten halen. Nu zijn we ze al twee dagen kwijt.'

Dinsdag 13 september

Vandaag 36 jaar geleden, ben ik geboren, in een mooie stad aan de oever van de uitgestrekte Taag, Lisboa, Portugal. Maar ik heb weinig tijd om daarbij stil te staan. Sinds afgelopen vrijdag zit ik in een keukenvrachtwagen van de Salvation Army (Leger des Heils) te koken voor de achtergebleven bewoners in het centrum van New Orleans, Louisiana, USA.

De dagen zijn lang en we slapen te weinig, het is hier 35 graden en de luchtvochtigheid flirt met de 80 procent, bijna tropisch regenwoud. Vandaag is het weer drukker voor onze mobiele keuken tegenover het Sheratonhotel aan Canal Street, vlakbij de traagstromende Mississippi en tegen The French Quarter aan.

Duizend maaltijden gaan er vandaag minimaal doorheen, en zeker een pallet aan flessen water en frisdrank. Met mijn geconfisqueerde fiets ga ik The French Quarter in om verse koude flessen melk uit te delen. Mensen staan op hun terrassen en durven de straat niet op, bang dat ze dan verplicht worden de stad te verlaten door de vele militaire patrouilles. De helikopters zoemen onophoudelijk boven de stad, dag en nacht. De melk vindt gretig aftrek, wauw, cold milk, dit heb ik in geen weken gezien. De eigenaresse van de plaatselijke bar aan Bourbon Street nodigt me uit voor een koud biertje vanavond. Haar café is gewoon dag en nacht open, het is een soort verzamelplek voor de buurt geworden, waar mensen bij elkaar durven te komen en veel drinken de hele dag. Wat moet je anders doen in zo'n politiestaat?, wordt er vanaf het terras geroepen. Gelijk hebben ze.

Een paar dagen lang kwam een jonge moeder, blank meisje, zwaar verslaafd, met haar twee heftig verwaarloosde dochters eten, drinken, fruit halen. Nu zijn we ze al twee dagen kwijt, het houdt me ontzettend bezig. Andere bewoners weten wie ik bedoel, maar niemand weet waar ze wonen. Toen ik hun de eerste dag een fles koude melk gaf, konden ze alleen maar huilen, niets anders. Die dochters, zo'n 8 en 10 jaar oud, waren echt nog in shock en nog steeds nergens professionele hulpverleners te bekennen in het centrum van The Big Easy. Het is godverdomme niet te geloven dat deze gasten de halve wereld kunnen controleren maar hun eigen bevolking zo ontzettend aan hun lot overlaten. Ik moet nu ophouden met schrijven, ik wil het liefst zo hard mogelijk schreeuwen.

Woensdag

Het water in het Sheratonhotel ruikt nog steeds naar diesel, dat wordt weer douchen met babydoekjes. Ben blij dat we sowieso hier mogen slapen. De hele wereldpers staat op de stoep maar mag het gebouw niet betreden, alleen hoge piefen, FEMA, de vele veiligheidsdiensten en wij dus. Met een zware kater begin ik om 05.00 uur 150 liter koffie te zetten. Jeetje, wat een nacht. Ben dus doorgezakt in die kroeg in The French Quarter. Samen met de buurtbewoners en de vele politiediensten en marines (met grote guns onder de arm), supergezellig hoor, maar wel surrealistisch. Generator op straat, een paar lampjes aan, koud bier en de heel de nacht hetzelfde cassettebandje, Jimi Hendrix' Band of Gypsies. Geweldige verjaardagsfuif en dat nog wel in New Orleans! Het is weer bloedheet vandaag, en weer druk. Mijn ogen doen pijn, ik denk door het stof dat opstuift van de inmiddels drooggepompte straten. Een intense rottende lucht hangt alsmaar om je heen, je ontkomt er niet aan. Gelukkig sta ik bijna de hele dag achter de pannen! Terts (directeur van De Parade en goed maatje) sms't dat PSV gewonnen heeft en dat De Parade definitief naar Barcelona gaat eind deze maand. Ons Mobiel Culinair Offensief is dit jaar dan ook weer van de partij, gaaf zeg. Op dit soort nieuws uit Nederland kan ik de rest van de dag teren.

In een ziekenhuis twee blokken verderop is een groot aantal lijken gevonden en die worden nu geborgen. De emoties lopen zo nu en dan hoog op. Toch blijkt dit volk over een ongelofelijke portie optimisme te beschikken, wellicht een van de dingen die het staande en verenigd houdt.

Maar het koken moet doorgaan, geen tijd om stil te staan, er staat immers de hele dag een rij voor onze keuken. Warm eten, koffie, water, melk, effe praatje houden.

Onze ploeg is geweldig, we zijn ervan overtuigd dat wat we hier aan het doen zijn heftig belangrijk is voor de locals, we zijn nog geen enkele andere hulpverlener tegengekomen in de binnenstad.

Donderdag

Gisteravond zijn we afgelost, op ons verzoek. We werden opgehaald door een minivan en zijn vrijwel meteen met de hele keukenploeg in slaap gevallen. Allemaal doodop. De burgemeester geeft een persconferentie waarin hij aankondigt bepaalde delen van de stad al vanaf volgende week open te stellen.

Hier in Baton Rouge wordt vanuit de Salvation Army besloten al het groot materieel naar de rand van New Orleans te verplaatsen, zodat we veel sneller bij de mensen kunnen zijn, zonder reistijd van zo'n twee uur. Een enorme karavaan vrachtwagens, opleggers, keukenwagens enz. moet om 15.00 uur morgen de snelweg op met politie-escorte. Heftig zeg, wat een operatie. Meer dan honderd vrachtwagens en een paar honderd vrijwilligers+slaapplekken! Vandaag moeten dus alle wagens ingeladen worden, da's zo'n beetje de hele dag en een deel van de nacht sjouwen.

Vrijdag

Met mijn huurautootje zet ik het op een rijden richting Biloxi, mijn god, wat een verwoesting. HELE gehuchtjes weg, er staan nog wat lantaarnpaalvoeten en een grote berg puin. In de staat Mississippi bestaat er een wet die zegt dat casino's per se moeten drijven!

Dit is echt geen grap! En geloof me, zo'n casino is groot! Een enorme drijvende ponton met daarbovenop een heus casino met nog drie of vier verdiepingen (hotel!) erop, die drijft dan in een reusachtige kunstmatige gracht. Okee, en nu heeft Katrina daadwerkelijk zo'n enorm ding uit die gracht getild en vijftig meter verderop gedropt. Het ligt nu op z'n kant, nog heel. Bizar.

De karavaan met al die vrachtwagens is volledig uit elkaar gevallen, wagens verdwaald enz. Morgen moet ik terugvliegen. Ik ben doodop, mijn ploeg ook.

Zaterdag

Terug naar Houston, Texas. Zinderende hitte, cool vliegtuig. De beelden schieten me steeds door mijn hoofd, en de geur, heftig man. Een bewaker zei eerder tegen me in New Orleans: The smell of dead bodies and shit you'll never forget. Het lijkt inderdaad alsof ik me de geur kan herinneren, zou ik er zelf naar ruiken? Moet eigenlijk slapen, want morgen moet ik koken op Robodock op de NDSM in Amsterdam.

Zondag

Geen oog dichtgedaan in het vliegtuig. Nu ben ik zo'n beetje de grens gepasseerd waarin de vermoeidheid zo groot is dat je in een waanzinnige roes bent, bijna in trance. Dat wordt niet koken, denk ik, vanavond. Mijn koks waren daar blijkbaar al op voorbereid: Amaro, ga jij maar es naar je nest, we hebben je nergens voor nodig!

Mijn vriendin en rots in de branding, Annemarie, ontfermt zich over me.

Maandag

Geslapen als een engeltje op schoot van God. Vannacht was ik gewoon klinisch dood, heerlijk. Op naar het Robodock-festival, een hal en een buitenterrein in Amsterdam-Noord vol vrachtwagens, rare machines, podia, nog meer weirde machines en heel veel kunsttechneuten.

Robodock is de jaarlijks ontmoetingsplek voor robotbouwers, performers, theatermakers en andere kunstenaars uit de hele wereld. Geen fancy shit met glitter en glamour. De geur van stal is alom aanwezig. Hier koken wij de hele dag voor de medewerkers en de artiesten, zo'n 300 man per dag oplopend tot zo'n 700 medewerkers op zaterdag. Makkie op zich, dankzij Pivo en Goudlokje (mijn koks). Deze jongen is nog steeds niet oké, oftewel terug naar bed. Doei.

Dinsdag

Vandaag ben ik weer de oude, lichamelijk dan, maar mijn hoofd zit nog helemaal vol met slechte en tevens ook heel goede herinneringen uit New Orleans, de oude bewoners van The French Quarter, de hippies die 's nachts huizen openbraken met gevaar voor eigen leven om honden en katten te redden, de Salvation Army folks die met een enorm optimisme daar gewoon nog steeds iedere dag staan. In New Orleans is het enorme verschil tussen rijk en arm, blank en zwart, blootgelegd. Ik heb eerder dit jaar in Brooklyn, New York City, gekookt en daar ook het enorme verschil tussen de rijken en de armen gezien. Het is alom verspreid in de VS. Geen healthcare voor de kinderen, Washington DC heeft een hogere kindersterfte (van nul tot 1) dan Shanghai, China!!! Als je dit aan een Amerikaan vertelt, geloven ze je niet. De armoede in dit land is het grootste probleem waar de komende generatie mee gaat kampen, zeker in een land waar meer handwapens zijn dan inwoners.

Ondertussen begin ik mijn stadje te missen, Eindhoven, jawel, de gekste. Ben in 4 maanden tijd maar 4 dagen thuis geweest.

Woensdag 21 september

De opening van Robodock is weer als vanouds, druk, veel vuur, veel noise, staal en dames in stoere overalls. Eric Hobbijn gaat weer tekeer met zijn Dante-orgel waarmee hij de hemel in Amsterdam-Noord bestookt met een tiental vlammenwerpers die zo'n 15-20 meter hoge vlammen schieten. Jeetje, het is net Fallujah. Ouwe vrienden kom ik weer tegen, de jongens die mij van de winter naar New York hebben gehaald om daar te koken zijn er ook.

Over een paar dagen gaan we open met theaterfestival de Parade in Barcelona, dinsdag rijden we richting de Catalaanse zon. Man, wat wil ik dit graag, koken tot 12 oktober en de lijkenlucht van mijn lijf spoelen in de Middellandse Zee, ik ruik New Orleans nog steeds in mijn hoofd.

Ondertussen wordt New Orleans opnieuw ontruimd voor een nieuwe orkaan.

    • André Amaro