Landbouwsteun naar grote bedrijven

Nestlé, het grootste voedingsmiddelenbedrijf ter wereld, is een van de grootste ontvangers van Europese landbouwsubsidies in Nederland. Het concern kreeg in de afgelopen vijf jaar meer dan 360 miljoen euro.

Nestlé staat op de derde plek van de voorlopige top-100 van subsidieontvangers die de Evert Vermeer Stichting, een aan de PvdA gelieerde organisatie die zich bezighoudt met ontwikkelingsvraagstukken, heeft opgesteld. De lijst is samengesteld op basis van gegevens die het ministerie van Landbouw gisteravond heeft vrijgegeven op verzoek van onder meer de stichting.

Vorige maand maakte minister Veerman van Landbouw, zelf eigenaar van boerenbedrijven in Nederland en Frankrijk, bekend dat hij jaarlijks ongeveer 190.000 euro aan Europese landbouwsubsidie ontvangt. In de Tweede Kamer moest de minister zich deze maand verantwoorden voor `slordigheden' bij het op afstand zetten van deze bedrijven toen hij het ministerschap aanvaardde.

Met het publiceren van de gegevens moet duidelijk worden waar de 1,26 miljard euro landbouwsubsidie elk jaar in Nederland naar toe gaat. ,,Het is natuurlijk nu nog ruw materiaal. Maar het lijkt er inderdaad op dat de kleine boeren het minst profiteren'', luidt de voorlopige conclusie van Yannick du Pont, beleidsmedewerker van de Evert Vermeer Stichting.

IT-specialisten van de stichting hebben na een nacht werken nog slechts voorlopige resultaten kunnen samenstellen uit de acht miljoen gegevens, verdeeld over zestig verschillende landbouwregelingen en uitbetaald aan 80.000 verschillende rechtspersonen tussen oktober 1999 en oktober 2004.

Op de bovenste plek van de top-100 staat landbouwcoöperatie Avebe uit Veendam, met 433.611.750,24 euro. Op de tweede plaats Campina Melkunie uit Veghel, ook een landbouwcoöperatie. In de top staan no andere coöperaties, zoals de Coöperatieve Grasdrogerij Oosterwolde Hemrik en omstreken (9,6 miljoen euro in vijf jaar) en de Coöperatie Groenvoerderdrogerij Gaasterland Oosterzee (12,9 miljoen). Du Pont: ,,Coöperaties houden het geld niet zelf. Zij verdelen de ontvangen subsidie over duizenden aangesloten landbouwbedrijven.''

Het voorlopige van de lijst blijkt uit de positie van Campina. Die coöperatie prijkt op de tweede plek met 334 miljoen euro in de afgelopen vijf jaar. Maar op de lijst staan ook dochterondernemingen van Campina. Wordt alles bij elkaar opgeteld, dan ontving Campina meer dan 500 miljoen euro.

Zo ligt het ook bij de voedings- en vleesconcerns die hoog op de lijst staan. Een daarvan is Nestlé. Die onderneming staat op de derde plek met 219 miljoen euro. Maar Nestlé komt ook elders in de top-100 voor, bij andere subsidieregelingen.

Opgeteld scoort Nestlé meer dan 360 miljoen euro en komt zo boven menig coöperatie. Een woordvoerster van Nestlé kon vanmorgen geen reactie geven.

Een hoge notering is er ook voor enkele landbouwbedrijven die de afgelopen dagen openbaarmaking van hun subsidiegegevens bij de voorzieningenrechter aanvochten. Het gaat om ondernemingen van vleesconglomeraat Van Drie uit Mijdrecht (jaaromzet 1 miljard euro). Het concern omvat kalverhouderijen, -slachterijen en produceert kalvermelkpoeder en vleesproducten. De familie Van Drie staat zelf ook in verschillende miljonairsranglijsten. Wie de subsidies van de Van Drie-dochters Navobi BV, Schils BV en onder meer Tentego BV optelt, ziet dat de groep all in goed was voor ruim 300 miljoen euro Europese landbouwsubsidie in de afgelopen vijf jaar.

CHEMIEBEDRIJVEN pagina 15

    • Joep Dohmen