Arnon Grunberg op zoek naar hoge kijkcijfers

Door Talpa staat er ook meer druk op de kijkcijfers van de publieke omroep. Een kunstprogramma als RAM kan sneuvelen.

Zelfs een storing op RTL5 trok afgelopen zondagavond meer televisiekijkers dan het kunstprogramma RAM van de VPRO op Nederland 3. Om 23.13 uur registreerde de kijkcijfercomputer 47.000 kijkers naar `even geduld' en 44.000 kijkers naar RAM met een vraaggesprek met de schrijver Salman Rushdie.

,,Dat is heel weinig, ook als je het alleen vergelijkt met andere kunstprogramma's'', zegt René van Dammen, kijkcijferdeskundige van de Publieke Omroep.

De kijkcijfers staan de afgelopen weken volop in de aandacht. Niet alleen heeft de nieuwe zender Talpa de tv-rechten op de populaire voetbalsamenvattingen weggehaald bij de publieke omroep. Ook wil staatssecretaris Van der Laan (Cultuur, D66) de publieke omroep stevig verbouwen. Hoe hoger de kijkcijfers, hoe hoger de opbrengsten van de tv-reclame. Hoe lager de kijkcijfers, hoe dringender de vraag of een programma (of zender) nog bestaansrecht heeft.

RAM wordt uitgezonden op Nederland 3, een zender die als opdracht heeft 8,5 procent van de kijkers te bedienen. Het programma zit in een tijdvak dat volgens de zendercoördinator minimaal 4 procent moet scoren, ofwel ruim 120.000 kijkers, drie keer zoveel als afgelopen week en anderhalf keer zoveel als het gemiddelde van afgelopen seizoen.

Morgenavond zoekt schrijver en (,,in mijn vrije tijd'') televisiemaker Arnon Grunberg, uit in RAM hoe hij hogere kijkcijfers kan halen, juist omdat het programma bijna was gesneuveld.

Het is, zo vertelt Grunberg, deels een kwestie van het naleven van de televisiewetten. Vorig jaar had RAM verschillende onderdelen, bijvoorbeeld eerst literatuur, dan architectuur, dan theater. ,,Dat blijken `wegzapmomenten' te zijn. We deden niets anders dan de kijker wegjagen.'' Oplossing: één lopend verhaal vertellen en werken met cliffhangers die nieuwsgierig maken naar het vervolg.

Een ander deel van het probleem was de vormgeving. In de aflevering van morgen heeft Grunberg een `proefgezin' gevraagd naar een aflevering te kijken. Vooral de opmerking van de zoon is verhelderend. ,,Als zappers dit zien, denken ze: saai'', zegt de jongen terwijl hij naar RAM kijkt. ,,Doe iets geks met de achtergrond. Dan kijken ze – o, wat leuk – horen het verhaal en blijven misschien kijken.''

Een derde aspect van het kijkcijferprobleem blijkt Grunberg zelf, die volgens sommige kijkers autistisch overkomt, moeilijk te verstaan is en geen `uitstraling' zou hebben. ,,We hebben advies gevraagd bij de mevrouw die ook Wouter Bos heeft gerestyled'', vertelt Grunberg. ,,Ze was heel positief. Ik viel bijna van mijn stoel. Ze vond me sexy door mijn innerlijke kracht.'' Wel moet Grunberg minder bescheiden zijn, moet hij meer durven te laten zien en proberen de autoriteit die hij onbetwist heeft, ook uit te stralen. Hem werd geadviseerd een klein zilveren kettinkje te dragen, een blauw in plaats van wit overhemd en een riem die past bij zijn schoenen.

Als RAM dit seizoen niet beter gaat scoren dan afgelopen seizoen (gemiddeld 85.000 kijkers), zal het verdwijnen, verwacht Grunberg. Kijkcijferdeskundige Van Dammen heeft een ander advies: ,,Programma's met minder dan 100.000 kijkers moet je niet al te veel uitzenden in het blok tussen zes en twaalf uur 's avonds, maar bijvoorbeeld op zondagmiddag als er minder concurrentie is en meer rust om een uur lang naar een cultureel programma te kijken.''

WWW.NRC.NL vraaggesprek Grunberg

RAM: Arnon Grunberg: Het kijkcijferkonijn. Zondag, Net 3, 23.05u.

    • Remmelt Otten