Verdriet om te lachen van Gerda de Preter

Onder de kop `Gek op Heel Erg Verdriet' schreef een kinderboekenrecensent van deze krant, zes jaar geleden, mede naar aanleding van het toen verschenen Schommels van Gerda de Preter: `het lijkt wel of kinderboekenschrijvers almaar gekker worden op verdriet en op psychologie. Liefst geen gewoon verdriet maar Heel Erg Verdriet, verdriet dat te maken heeft met dood, incest, mishandeling, verwaarlozing, krankzinnigheid'. En ze beklaagde zich over de bijbehorende stijl: `Allemaal in kleine zinnetjes onder elkaar. Dat is al jaren ontzaglijk in de mode in literaire of would be literaire kinderboeken'.

Het lijkt erop dat De Preter zich die kritiek heeft aangetrokken. Haar nieuwe roman Spookpijn voor 8-plussers is weliswaar opgebouwd uit korte zinnen onder elkaar, maar het gaat niet over Heel Erg Verdriet, eerder Best Wel Erg Verdriet (de vader van Tuur is weg `om het geluk te zoeken', zijn moeder gaat drinken en ondertussen nadert Tuurs toneelavond op school).

Spookpijn is bovendien beslist geen would be literair kinderboek. Gerda de Preter is erin geslaagd om de bitterzoete poëzie van haar korte zinnen te voorzien van mooie onderkoelde humor: `Mama houdt maar niet op met huilen./ Haar rug schokt./ Haar neus drupt./ Haar ogen zijn twee slootjes./ Ik geef mama een zoen./ En mijn zakdoek. Net als in de film./ Het helpt niet. Film is niet echt./ Dan maar de doos papieren doekjes./ Handig voor alle gebruik zegt de reclame./ Het is niet gelogen. Het helpt./ Huilen is wel erg duur./ De hele doos is leeg.'

Ook in de verhaallijn zit een grap. Vader zoekt het geluk in New York Hotel, had moeder gezegd. Tuur weet wel waar dat ligt, in Amerika, het land van zijn held Billie the Kid. Misschien is zijn vader ook wel in de woestijn. Tuur besluit een brief aan de president van Amerika te schrijven. Kort daarna verschijnt deze op de televisie om te vertellen `dat hij niet rust voor ze hem gevonden hebben'. `Wat aardig van hem om dat op tv te zeggen', vindt Tuur. Dat de president zo kwaad kijkt en met zijn vuist op tafel mept, komt volgens zijn moeder omdat er een naast het Witte Huis een bom is ontploft.

In 88 bladzijden heeft De Preter een fris poëtisch en ontroerend boek geschreven met originele personages en een jongen die trouw is aan zijn fantasie – als aan het eind van het boek de vader zijn zoon in de armen sluit, hoort Tuur dat er `een raar geluid uit zijn keel' komt. `Woestijnzand. Vast en zeker.'

Gerda de Preter, Spookpijn, illustraties Sylvia Weve, 8+, 88 blz. Querido, €11,95