AFM: accountants moeten splitsen

Accountants moeten zich concentreren op controle van jaarrekeningen. Andere diensten, zoals fiscaal en organisatieadvies, dienen ze af te splitsen. Dat stelt bestuurder Paul Koster van de Autoriteit Financiële Markten. Deze AFM houdt vanaf 2006 toezicht op accountants.

Op de jaarlijkse Nordemann-lezing van de Universiteit van Amsterdam zei Koster vanmiddag dat de wettelijk toebedeelde controletaak van accountants zich niet meer verhoudt tot hun commerciële adviespraktijk. Kort geleden ging het grote kantoor Arthur Andersen te gronde door een financieel schandaal bij zijn klant Enron. Volgens Koster worden de risico's te groot dat nieuwe schandalen het aantal wereldwijd opererende accountskantoren verder verkleinen. Hij roept de sector op zelf het initiatief tot splitsing te nemen.

De wetgever verplicht ondernemingen hun jaarrekening door een accountant te laten controleren, om zo het maatschappelijk vertrouwen te waarborgen. Die controle vergt volgens Koster een hoge morele waardigheid en een bovengemiddeld ethisch bewustzijn. Maar bij de nevenactiviteiten van accountants staat de klant centraal in plaats van het algemeen belang en is volgens Koster de morele waardigheid beperkter. ,,Die belangen botsen. Accountants moeten duidelijker en transparanter zijn over welk belang zij vertegenwoordigen en niet de markt laten raden welk belang prevaleert.''

Accountantsorganisatie Nivra vindt dat Koster de politiek niet ,,voor de voeten moet lopen met proefballonnetjes''. Directeur Gert Smit: ,,De AFM moet zich concentreren op het verstrekken van vergunningen.'' Het Nivra wijst de oproep van Koster van de hand. ,,Er bestaan al genoeg waarborgen om de onafhankelijkheid van de accountant te waarborgen.''

Tweede-Kamerlid De Haan (CDA) is het ,,in het hart'' eens met het voorstel van Koster. ,,Ik heb het altijd een dubieuze ontwikkeling gevonden dat accountants meer gingen verdienen met advies dan met controle.'' Maar wettelijk afdwingen van splitsing vindt hij te ver gaan. ,,Accountants zijn zelf al serieus bezig verbeteringen aan te brengen.'' Kamerlid Douma (PvdA) deelt de vrees van Koster, maar vindt splitsing te ver gaan.

INTERVIEW KOSTER: pagina 9