Het beeld

In het altijd aardige filosofiemagazine Stof (RVU) behandelde presentator Bas Haring gisteren de vraag: ,,Mogen we de mensheid verbeteren?'' Tegen de achtergrond van een rozenveredelingsbedrijf bleek het vooral te gaan over genetische manipulatie en `zorg voor een betere toekomst', alsmede de – nu al op televisie merkbare – demografische consequenties van de stelling dat ,,intelligente mensen minder kinderen krijgen dan minder intelligente mensen''.

Die zorg voor een betere toekomst, vertaald in de behoefte `de mensen' te emanciperen en te verheffen, werd vroeger bij uitstek als een taak van de publieke omroep ervaren. Het lijkt echter de laatste tijd wel of het juist de commerciële zenders zijn die de mensheid willen verbeteren.

Neem nu de emancipatie van homoseksuelen (m/v). Op Nederland 1 tot en met 3 is er geen enkel programma (meer) met die functie. Emancipatorische buitenlandse fictieseries als The L Word en Will and Grace zijn door RTL5 en Net5 opgepikt. Daar vind je ook leerzaam bedoelde docuspelletjes als Herken de homo (eerst het origineel, dit seizoen de Nederlandse versie; RTL5) en Heren maken de man (eigenlijk Queer Eye for the Straight Guy; RTL5), waarin vijf homospecialisten een heteroseksuele hork manieren leren.

Er valt voor de kijker van commerciële zenders nog veel meer op te steken over zijn kwaliteit van leven. In Beter in bed (RTL5) doceren twee begeleiders een ongelukkig stel hoe je met eenvoudige oefeningen en hulpmiddelen meer plezier aan seks kunt beleven. Er zijn talloze shows met opvoedingsadviezen, een enkele ook op Nederland 1 (EO). En nu wordt ook de strijd met de obesitas aangebonden in De afvallers (SBS6).

Vier gezinnen met zwaar overgewicht krijgen elk een coach toegewezen, die begint met hardhandig friteuse, chips en spekjes uit de keukenkastjes te verwijderen. Dan worden ze stevig aangepakt in de sportschool en op de stormbaan. Aan het eind van elke uitzending wordt het hele gezin gewogen en bijgehouden wie het hoogste percentage heeft bereikt van een te verliezen streefgewicht.

Veel mensen met een slechte conditie en vetrollen haten diëtisten, gezondheidsconsulenten en sportleraren. Die laten namelijk vaak fijntjes hun superioriteit blijken, en dan vind je zo'n adviseur, die door de rest van de wereld toch al veel aantrekkelijker wordt gevonden, niet meer zo prettig. Twee van de coaches in De afvallers maken zich opvallend schuldig aan meewarigheid en denken dat vernederend drillen de beste resultaten zal opleveren, hetgeen leidt tot dramabevorderende conflicten. Twee andere coaches prijzen vooral de betoonde discipline en inzet; een beloont een forse strandloop zelfs met eenmalig genieten van een buitengewoon calorierijk Hollands bittergarnituur. Alle vier de gezinnen raken in drie weken vijf tot tien kilo per persoon kwijt, maar de beste resultaten boeken de coaches die hun cliënten ruimte en respect bieden. Ook dat is een leermomentje, dankzij SBS6. Op Nederland 1 zouden vooral de zieligheid en de melodramatiek van het dik zijn breed worden uitgemeten.

    • Hans Beerekamp