Zwaar verlies luchtvaart door olieprijs

De luchtvaart stevent dit jaar wereldwijd af op een verlies van zeker 7,4 miljard dollar (6 miljard euro). Dat blijkt uit cijfers die de IATA (International Air Transport Association) gisteren heeft gepubliceerd.

In mei verwachtte IATA nog een verlies van 6 miljard dollar (4,9 miljard euro) voor 2005, maar door de voortdurende stijging van de olieprijzen moest de organisatie haar prognose bijstellen.

IATA ging eerder uit van een gemiddelde olieprijs (over twaalf maanden) van 47 dollar per vat, inmiddels is het verwachte gemiddelde gestegen naar 57 dollar. ,,De olieprijs ontneemt onze industrie de kans terug te keren naar winstgevendheid. Elke dollar bovenop de prijs van een vat olie, betekent 1 miljard dollar extra kosten voor onze sector'', zei IATA-directeur Giovanni Bisignani. De uitgaven aan kerosine in de luchtvaart zijn in twee jaar tijd meer dan verdubbeld, van 44 miljard dollar in 2003 naar een geraamde 97 miljard dollar dit jaar. Het aantal vluchten steeg weliswaar ook, maar met niet meer dan 5 procent per jaar.

Bisignani sprak zijn bewondering uit voor luchtvaartmaatschappijen die ondanks een toename van 10 miljard dollar aan kosten dit jaar het verlies hieruit wisten te beperken tot 1,4 miljard. ,,De strijd van maatschappijen om hun kosten te drukken, de yield [opbrengst per stoel, red.] te laten stijgen en de efficiëntie te verbeteren verloopt veel beter dat wij hadden verwacht. Dit is een ongelooflijk verhaal, begraven onder de rode inkt van de industrie.''

De negatieve cijfers komen voornamelijk op het conto van de Noord-Amerikaanse maatschappijen. Terwijl de Europese luchtvervoerders naar verwachting dit jaar break-even zullen draaien en de Aziatische uitkomen op een winst van ongeveer 1 miljard dollar, lijden de carriers in de Verenigde Staten en Canada zwaar verlies: 8 miljard dollar.

Bisignani uitte gisteren felle kritiek op de oliemaatschappijen. Bovenop de stijging van de olieprijzen is ook het tarief voor raffinage gestegen van 6 dollar per vat naar 17 dollar. ,,Wij accepteren het principe van vraag en aanbod. Maar ik kan de verhoging van het raffinagetarief moeilijk anders zien dan een miljardengraai door de olie-industrie'', aldus de IATA-voorman.

Sinds begin 2001 maakt de luchtvaart zwaar verlies, hetgeen in dat jaar werd verergerd door de aanslagen van 11 september. Tussen 2001 en 2004 is wereldwijd een verlies geleden van 36 miljard dollar, waarvan 32 miljard in Noord-Amerika. Alle grote Amerikaanse maatschappijen leiden verlies, met uitzondering van Southwest Airlines, een prijsvechter.