Tempel 1 is stoffige komeet met vreemde inslagstructuren

De komeet Tempel 1 is een met een dikke stoflaag omringde sneeuwbal met vreemde inslagstructuren. Dat blijkt uit de eerste resultaten van het onderzoek dat de Amerikaanse ruimtesonde Deep Impact op 1 juli aan deze komeet heeft verricht. Deep Impact bestond uit een moedervaartuig, dat op een afstand van 500 kilometer langs de komeetkern vloog, en een impactor van 360 kilogram die hierop insloeg. Op opnames die de impactor enkele seconden voor de inslag maakte zijn details te zien van enkele meters groot. De grote hoeveelheid stof die ontstond bij de inslag belette het moedervaartuig later om de inslagkrater op de komeet te fotograferen (Science Express, 8 september).

De impactor van de komeetverkenner boorde zich met een snelheid van ruim 10 kilometer per seconde onder een hoek van ongeveer 30° in het oppervlak. Daarbij ontstond in de eerste seconden een pluim van gloeiend heet materiaal dat met grote snelheid werd weggeslingerd. Daarna vormde zich een grote wolk van opgeworpen stofdeeltjes die zich veel langzamer uitbreidde. Deze wolk zou er volgens de eerste analyses op wijzen dat het oppervlak van de komeet bestaat uit een stoflaag van tientallen meters dik die alleen door de zwaartekracht wordt vastgehouden. Vreemd is dan echter dat zich in zo'n los en broos oppervlak inslagstructuren hebben kunnen vormen. En waarom wel bij Tempel 1 en niet bij andere kometen?

Het oppervlak van de zes kilometer grote komeet blijkt een ander uiterlijk te hebben dan dat van de eerder van dichtbij bestudeerde kometen Wild 2 (2004) en Borrelly (2001). Het is qua helderheid en kleur homogener en minder geaccidenteerd. Vlakke gebieden begrensd door steile wanden wijzen op een gelaagdheid, die mogelijk ontstaat als oppervlaktemateriaal verdampt wanneer de komeet om de 5,5 jaar in de buurt van de zon komt. Heel verrassend zijn de cirkelvormige structuren van 40 tot 400 meter diameter die op inslagkraters lijken en niet op de andere komeetkernen zijn waargenomen – hoewel die qua baan van hetzelfde type zijn als Tempel 1.