Filmen is zoeken voor Ferrara

Was Maria Magdalena Jezus' belangrijkste discipel? Abel Ferrara maakte een film over het maken van een film over het leven van het bijbelse paar. En over zijn eigen geloof. ,,Ik wil niet eindigen als zo'n sterfbed-katholiek.''

,,Ik heb mijn fucking vinger gesneden terwijl ik een fucking glas probeerde af te wassen.'' Abel Ferrara komt het terras opstormen als een personage uit een van zijn eigen films. Hotel Excelsior in Venetië is elke festival-dag bezaaid met filmsterren en regisseurs die interviews geven. Daar poseert John Turturro op zwarte klompen. Rogério Samora, de geile hoofdrolspeler van de Portugese competitiefilm O Fatalista, komt met regisseur João Botelho aanlopen en kijkt in de spiegelwand of zijn haar goed zit. William H. Macy zit als een bedremmelde beklaagde tegenover zes journalisten. Forest Whitaker neemt een Brufen in, hij is op zijn kaak gevallen bij gymnastiekoefeningen. En Abel Ferrara is lijkbleek, het zweet gutst van hem af. ,,Hij lijkt wel een geest'', laat iemand zich ontvallen. ,,I wouldn't be a bit surprised'', zegt een van Ferrara's PR-medewerkers zonder op te kijken.

Ferrara's Mary is ondanks het onderwerp (een geloofsexercitie rond Jezus en Maria Magdalena) en ondanks de reputatie van de regisseur (die zijn publiek heeft laten beven bij films als The Driller Killer, Bad Lieutenant en The Blackout) in Venetië deze week zonder een spoor van opschudding met veel enthousiasme ontvangen.

In Mary maakt een egoïstische regisseur (Matthew Modine) een film over Jezus en Maria Magdalena, This is My Blood, waarna zijn hoofdrolspeelster en geliefde (Juliette Binoche) hem verlaat om haar rol voort te zetten in Jeruzalem. Intussen maakt een tv-journalist (Forest Whitaker) een reeks interview-uitzendingen over Jezus en de vroegste dagen van het christendom. De interviews, waar we in Mary een paar fragmenten van zien, zijn met echte geestelijken en geleerden en gaan onder meer over de vraag of Maria Magdalena niet feitelijk de belangrijkste discipel van Jezus was.

,,In Hollywood'', zegt Ferrara, ,,gelden twee adagia. Je maakt geen films over film en je maakt geen film over religie.'' Hij plukt aan een gescheurde sok die hij als verband om zijn bloedende vinger heeft gedraaid. Mary is bepaald niet de eerste film waarin hij het ene of het andere van deze taboes heeft doorbroken.

Het heeft vast geholpen dat Mel Gibson's `The Passion of the Christ' zo succesvol was.

,,Zonder Mel's film had ik die van mij niet kunnen financieren. Ik zie in The Passion geen boodschap van haat. Er spreekt wel een enorme obsessie met de zweep uit. Haha.''

Bent u een gelovig mens?

,,Ik ben opgegroeid in een streng katholiek milieu. In mijn jeugd betekende dat vooral: een plek waar ik in opstand kon komen. Maar zo'n milieu geeft je ook de speelruimte waarbinnen je terug kunt keren. Je kent de regels al. Je weet al hoe je moet knielen, je weet hoe te bidden. Ik zeg niet dat ik weer gelovig ben. Ik woon tegenwoordig in Rome, niet ver van het Vaticaan. Ik kan je vertellen: hoe dichter bij het Vaticaan je woont, hoe meer atheïsten je tegenkomt. Ik ben nog niet zover als de journalist in de film, die door een catastrofe weer begint te bidden en te geloven. Laat ik het zo zeggen: ik ben nog bezig informatie te verzamelen. Maar ik wil niet eindigen als zo'n sterfbed-katholiek die op het laatste moment terugkeert in de moederschoot van de roomse kerk.''

U keert in uw films wel vaak terug naar de set. Het lijkt wel of u bezig bent met een onderzoek naar het wezen van film zelf.

,,Het is een wereld waarin ik me thuis voel, dus wat ik te zeggen heb, gebeurt voor mij vanzelfsprekend op die plaats. Filmen is voor mij een proces van zoeken. Ik probeer wat ik te zeggen heb te vangen met de energie die vrijkomt op de set.''

U heeft een hard oordeel over regisseurs, getuige deze film, en ook getuige `Snake Eyes' en `The Blackout'. Hier schetst u een regisseur als een man die zijn acteurs misbruikt. Doet u dat?

,,Een regisseur heeft de morele verantwoordelijkheid om een goede film te maken en als het moet misbruikt hij iedereen om dat te doen. Je gooit een acteur niet van de brug om een mooi plaatje te krijgen. Maar je zet hem wel op de reling.''

De regisseur in de film wil zo graag dat `This is my Blood' wordt gezien, dat hij de mensen in de zaal probeert te houden terwijl er een bomalarm is.

,,Dat zou ik ook doen. Ik heb vier jaar uitgekeken naar de vertoning hier in Venetië. Ik was ook niet weggegaan voor een fucking bomalarm. God nee.'' En hij mompelt bijna in zichzelf: ,,We hadden die bioscoop moeten opblazen, dat was een beter einde geweest.''

    • Bas Blokker