Fazio wil maar niet vertrekken

Vrijwel de hele Italiaanse regering wil dat hij vertrekt, maar president van de centrale bank Fazio blijft onvermurwbaar: hij beslist wanneer hij gaat.

De belegering lijkt compleet, maar Antonio Fazio wil van geen opgeven weten. Hij denkt er niet aan af te treden en wil morgen gewoon naar de vergadering van Europese centrale bankiers en ministers van Financiën in Manchester. De verhoudingen zijn inmiddels zo verstoort dat er twee vliegtuigen nodig zijn voor de Italiaanse delegatie. Eén voor de president van de centrale bank en één voor de minister van Economische Zaken Domenico Siniscalco die sinds maandag openlijk vraagt om vervanging van de Fazio en gisteren daaraan toevoegde: ,,Het is hij of ik.''

Fazio (68) wordt ervan beschuldigd de Banca Popolare Italiana te hebben bevoordeeld bij de overnamestrijd om de Italiaanse bank Antonveneta die ook door ABN Amro wordt begeerd. Ook verwijt men hem dat hij met zijn handelen de geloofwaardigheid van het Italiaanse financiële systeem heeft geschaad.

De druk neemt met de dag toe. Gisteren drong ook vice-premier Gianfranco Fini voor de camera's aan op een stap van de bankier. ,,Ik ken Fazio als een man van de instituties en het is nu zijn institutionele plicht om af te treden.''

Maar wie zich ook schaart onder de groep van tegenstanders, Fazio lijkt er alleen maar strijdbaarder van te worden. Bovendien weet hij dat de politiek geen enkele juridische macht heeft om de voor het leven benoemde bankier te ontslaan.

De vrome Fazio, sympathisant van de conservatieve katholieke beweging Opus Dei, blijft volgens de Italiaanse krant Corriere della Sera in het bijzijn van zijn medewerkers stoïcijns citeren uit het evangelie volgens Mattheus: ,,Gezegend gij wanneer ze u beledigen en vervolgen en al liegend kwaadspreken over u.''

Hoe deze impasse te doorbreken? Dat is de vraag die premier Silvio Berlusconi zich deze dagen stelt. Gisteren bezocht hij president Carlo Ciampi en sprak twee uur met hem over de situatie. Ciampi drong erop aan ,,de tunnel zo snel mogelijk te verlaten''. Volgens hem moet de regering unaniem en formeel besluiten dat Fazio weg moet, of dient het kabinet aan te geven dat het de bankpresident blijft steunen.

Berlusconi loopt op eieren en schuift formele oordelen voor zich uit. Zes maanden voor de verkiezingen wil hij zijn coalitie bijeenhouden en geen enkele beslissing nemen die zijn kansen op een overwinning beperken. Hij onderschreef deze week de argumentatie van Siniscalco om op Fazio's aftreden aan te dringen, maar blijft vooralsnog op het standpunt dat het besluit moet worden ,,overgelaten aan het geweten'' van Fazio. En zo lijkt er op dit moment geen ruimte voor nog meer geformaliseerde politieke druk op Fazio.

Een optie had kunnen zijn aanscherping van de vorige week gepresenteerde hervorming van de centrale bank door er een clausule over het vertrek van de huidige bankpresident in op te nemen. Maar de coalitiepartij Lega Nord accepteerde dat niet. De Lega steunt Fazio, omdat zij zijn poging om Italiaanse banken te beschermen tegen buitenlandse overnames onderschrijft. Daarnaast is Fazio ooit behulpzaam geweest bij het redden van een partijbank die failliet dreigde te gaan. Minister Roberto Maroni van Sociale Zekerheid van de Lega Nord zei gisteren dat wat hem betreft de regering ,,geen enkel middel meer heeft om invloed uit te oefenen''.

Alleen de hoge raad van de centrale bank kan nog een oplossing bieden. Deze raad is als enige formeel gemachtigd besluiten te nemen over de vervanging van een bankpresident. In die raad zitten dertien, vaak net als Fazio zeer katholieke heren, die voor het merendeel door de bankpresident zelf zijn aangesteld. Alleen de nestor van deze raad, Paolo Ferreri (82), of Fazio zelf kunnen de raad in speciale zitting bijeenroepen. Ferreri heeft al laten weten dat er ,,geen enkele reden is'' om dit te doen.

    • Bas Mesters