Meeste Europeanen zien niets in politiek Bush

Pogingen van de Amerikaanse president George W. Bush om na zijn herverkiezing de betrekkingen met Europa te verbeteren, lijken onder Europeanen geen indruk te maken. Zij blijven in meerderheid onverminderd kritisch over de wijze waarop de Verenigde Staten internationaal opereren.

Dit blijkt uit het vandaag gepubliceerde jaarlijkse onderzoek Transatlantic Trends. Net als vorig jaar is 59 procent van de Europeanen niet te spreken over het internationale optreden van de VS. De manier waarop Bush zich in internationale aangelegenheden manifesteert, keurt 72 procent van de ondervraagden af. Een jaar geleden was er sprake van een soortgelijk percentage. Het onderzoek werd tussen 30 mei en 17 juni verricht in de VS en tien EU-landen, waaronder Nederland. In totaal werden 11.000 mensen van 18 jaar en ouder, telkens 1.000 per land, ondervraagd.

Volgens president Craig Kennedy van het German Marshall Fund, één van de initiatiefnemers van het onderzoek, toont de uitkomst aan dat ondanks de pogingen van de afgelopen tijd om de transatlantische relaties te verbeteren er nog altijd sprake is van ,,een kloof'' tussen Europeanen en Amerikanen.

Begin dit jaar, kort na zijn herverkiezing, bracht Bush een bezoek aan Europa dat alom werd beschouwd als een poging de betrekkingen te verbeteren. De relaties tussen de VS en onder andere Duitsland en Frankrijk waren door de oorlog in Irak flink bekoeld.

Overigens blijkt uit hetzelfde onderzoek dat voor Bush' streven om elders op de wereld democratie te verspreiden grote steun in Europa bestaat. Van de ondervraagde Europeanen sprak 74 procent zich hiervoor uit, terwijl maar 51 procent van de Amerikanen dit doel onderschrijven. Maar zowel Amerikanen als Europeanen vinden dat het verspreiden van democratie zo veel mogelijk op geweldloze manier moet gebeuren: 39 procent van de Amerikanen vindt dat hierbij militair geweld mag worden gebruikt, tegen 32 procent van de Europeanen.

Net als een jaar geleden vindt een meerderheid van de Europeanen (55 procent) dat de Europese Unie zich meer onafhankelijk van de VS moet opstellen in veiligheidszaken en kwesties van buitenlandse politiek. Een economische teruggang beschouwen zowel Amerikanen als Europeanen als de grootste bedreiging voor zichzelf.

Daarnaast zien Amerikanen terrorisme als een groter gevaar voor zichzelf dan Europeanen: 71 procent versus 53 procent. Aan de andere kant beschouwen Europeanen de gevolgen van klimaatverandering als een grotere bedreiging voor zichzelf dan de Amerikanen (73 procent versus 64 procent).

Het onderzoek werd in de Europese Unie verricht in negen lidstaten waaronder Nederland. Ook in Turkije werden mensen ondervraagd. Uit dat onderzoek bleek dat de steun in Turkije voor het EU-lidmaatschap het afgelopen jaar met tien punten is afgenomen tot 63 procent. In Europa maakt het 42 procent niet uit of Turkije wel of geen lid wordt van de EU.