Opperrechter Rehnquist overleden

De voorzitter van het Amerikaanse Hooggerechtshof, William Rehnquist, is afgelopen weekeinde op 80-jarige leeftijd overleden.

Rehnquist, lid van het Hof sinds 1971, gold als een uitgesproken conservatieve figuur. Hij leidde het Hooggerechtshof sinds 1986, nadat hij was voorgedragen door toenmalig president Reagan.

Door het overlijden van Rehnquist, van wie bekend was dat hij aan kanker leed, heeft het Amerikaanse Hooggrechtshof op dit moment twee vacatures. Vlak voor de zomer trad een gematigde opperrechter terug, Sandra Day O'Connor. President Bush heeft als haar vervanger John Roberts voorgedragen, die eerder voor zowel Reagan als Rehnquist werkte en die eveneens een conservatief profiel heeft. Roberts zou deze week worden gehoord door het Congres, maar de verwachting is dat deze hoorzittingen worden uitgesteld hangende de begrafenis van Rehnquist.

Het overlijden van Rehnquist is een nieuwe complicatie voor president Bush, wiens binnenlandse agenda wordt beheerst door de nasleep van de orkaan Katrina. Bush staat onder druk omdat de federale regering slecht voorbereid zou zijn geweest op de gevolgen van de orkaan en vorige week onvoldoende snel te hulp zou zijn geschoten. Hij zegde de meeste van zijn afspraken voor deze week af, waaronder een ontmoeting met de president van China, om zich geheel aan Katrina te wijden.

Door het overlijden van Rehnquist zal de president zich evenwel ook moeten buigen over een opvolger. Rehnquist was een uitgesproken conservatieve opperrechter, dus zijn vervanging heeft, aangenomen dat de president ook in deze vacature een conservatief benoemt, minder verstrekkende gevolgen dan de vervanging van O'Connor.

In de media wordt onder meer minister van Justitie Alberto Gonzales als kandidaat-opvolger van Rehnquist genoemd. Hij is bij veel conservatieven in de achterban van Bush omstreden omdat hij zich geen onverzettelijk tegenstander van abortus heeft getoond. Ook is de mogelijkheid geopperd dat de president, gezien de uitzonderlijkheid van de situatie, opperrechter O'Connor vraagt langer aan te blijven, zodat Bush geen overhaaste beslissing hoeft te nemen bij het aanwijzen van een opvolger voor Rehnquist.