`Suikerboer' Veerman ligt goed in de Europese Unie

Ook bij Europese politici heeft minister Veerman veel krediet. Als minister die suikerbieten teelt, onderhandelt hij over hervorming van deze sector.

In een week die ongetwijfeld een van de moeilijkste in zijn politieke bestaan was, wist minister Cees Veerman (Landbouw, CDA) zich naar eigen zeggen gesteund door talrijke Europese collega`s. Donderdag na afloop van het Kamerdebat over Veermans bemoeienis met zijn `op afstand' gezette bedrijven refereerde de minister in de tv-rubriek Den Haag Vandaag aan adhesie ,,van de Zwarte Zee tot de Atlantische Oceaan''.

De constatering dat bij Veerman zakelijke belangen verstrengeld kunnen zijn met beleidsmatige beslissingen, waarover recentelijk onder meer de Engelstalige kranten The Observer en The Wall Street Journal schreven, lijkt geen weerklank te vinden bij de Europese ministers. Integendeel. Volgens scheidend boerenvoorman Gerard Doornbos van LTO Nederland staat Veerman bij zijn Europese collega`s ,,behoorlijk in aanzien''. Ook in Nederland geniet de `herenboer', hoogleraar en hervormer van de landbouwveilingen groot aanzien in de sector.

In het gezelschap van 25 ministers van Landbouw van de Europese Unie is Veerman een van de weinige boeren. Uit een globale inventarisatie die deze krant maakte, blijkt bovendien dat de meeste Europese bewindslieden op dit terrein geen achtergrond in de landbouw hebben, laat staan belangen erin. Enkelen hebben een landbouwkundige opleiding gevolgd en zijn voorafgaand aan hun ministerschap in de sector actief geweest in het bedrijfsleven of bij de overheid.

Uitzondering is de Hongaar József Gráf, die vier maanden geleden aantrad als minister van Landbouw en Regionale Ontwikkeling. Deze landbouwkundig ingenieur en oud-communist is afkomstig uit het stelsel van de coöperatieve landbouw en werd later eigenaar van het bedrijf Boly. Zijn belang in dit bedrijf heeft hij voor de duur van zijn ministerschap van de hand gedaan, conform de Hongaarse spelregels hieromtrent. Daarmee hebben zich nog geen problemen voorgedaan.

Volgende week ontmoet het gezelschap van Europese landbouwministers elkaar weer tijdens een informele landbouwraad in Londen. De Britse voorzitter van de raad, minister Beckett van Milieu, Voedsel en Landelijke Aangelegenheden, wil het dan vooral hebben over milieuproblemen en hun raakvlakken met landbouw.

Later dit jaar komt weer een groot landbouwdossier ter sprake: de hervorming van een van de laatste prijsregimes binnen de Europese Unie, dat van de suiker. Europarlementariër en landbouwdeskundige Jan Mulder (VVD) noemt dit dossier ,,zeer problematisch: de gemiddelde prijs voor suiker gaat met 40 procent naar beneden''. Daar staat wel een zekere inkomenscompensatie tegenover. Maar in de visie van Doornbos van LTO Nederland zullen de voorstellen van de Europese Commissie op de langere termijn ,,niet gunstig uitpakken'' voor het voortbestaan van suikertelers in Europa.

Wanneer de Europese landbouwministers over het suikerdossier spreken, doen zij dat in het gezelschap van twee suikerboeren: eurocommissaris Mariann Fischer Boel (Landbouw) en minister Veerman. De Nederlandse minister liet donderdag in de Kamer weten dat op zijn bedrijf in Goudswaard momenteel 20 hectare suikerbieten staat aangeplant.

Ook Fischer Boel heeft voor de duur van haar huidige functie de belangen in haar twee boerderijen `op afstand' gezet. Vorig najaar hechtte het Europees Parlement, na enige discussie, goedkeuring aan de constructie die was gekozen: haar echtgenoot beheert de bedrijven. Deze week gaf de Tweede Kamer, na het aantreden van het kabinet Balkenende II, opnieuw groen licht aan minister Veerman voor de manier waarop hij zijn bedrijfsbelangen tijdelijk bij derden heeft ondergebracht.

Bij de bespreking van het suikerdossier zullen de Europese collega's het Veerman (en Fischer Boel) op dit punt niet moeilijk maken, verwacht Doornbos van LTO Nederland. De Nederlandse regering steunt overigens op hoofdlijnen het voorstel van de Commissie om de suikersubsidies op termijn af te bouwen.

Veerman lijkt het nodige internationale krediet te hebben opgebouwd dankzij de rol die hij in juni 2003 zou hebben gespeeld bij het moeizame proces van afspraken maken over hervorming van de CAP, de gezamenlijke landbouwpolitiek van de Europese Unie. Volgens een voorstel van de Europese Commissie zou het accent voortaan meer moeten liggen op inkomenssteun voor de boeren en minder op subsidie van hun producten. Daarbij ging het er vooral om Frankrijk, tegenstander van de hervorming, voor dit voorstel van de Commissie te winnen.

In september 2003 ontving Veerman een hoge Franse landbouwonderscheiding wegens zijn inzet voor de Nederlands-Franse betrekkingen op dit gebied. Ingewijden oordeelden toen dat de medaille eerder te danken was aan Veermans bijdrage aan het over de streep trekken van Parijs bij de Europese landbouwhervormingen.

Daarom ook werd hij vorig jaar door president Chirac als de ideale kandidaat gezien voor de portefeuille landbouw in de nieuwe Europese Commissie van voorzitter Barroso. Bij de uiteindelijke verdeling van de zetels in de Commissie echter ging Landbouw niet naar een Nederlandse boer, maar naar een Deense boerin.