Soares wil Portugal uit crisis helpen

De socialist Mario Soares (80 jaar) is kandidaat in de verkiezingen voor het presidentschap van Portugal die begin volgend jaar worden gehouden. Het collectieve pessimisme dat Portugal in zijn greep heeft – na massale bosbranden, een economische en een morele crisis – hebben de oudgediende doen besluiten tot een terugkeer naar de actieve politiek. ,,We moeten deze depressieve toestand overwinnen'', hield Soares zijn aanhangers voor in Lissabon toen hij zijn kandidatuur bekendmaakte. ,,Als ik word gekozen, zal ik net als vroeger de president van alle Portugezen zijn.''

Het kandidaatschap betekent de terugkeer van de meest charismatische politicus die Portugal gekend heeft na de instelling van democratie in 1974. Soares, veelvuldig in de gevangenis en verbannen tijdens de dictatuur, was oprichter van de socialistische partij en drie maal achtereen premier van het land. Vervolgens werd hij twee maal aansluitend gekozen als de president. In 1996 moest hij noodgedwongen dit ambt opgeven, omdat het grondwettelijk niet is toegestaan drie termijnen op rij president te zijn. De grondwet verbiedt een derde termijn niet als er een periode tussenzit.

Soares is het gezicht van het Portugal van na de dictatuur. Hij loodste het land de toenmalige Europese Gemeenschap binnen, wat leidde tot een ongekende subsidiestroom die het land economisch stimuleerde. De afgelopen jaren liet hij met enige regelmaat weten definitief niet meer beschikbaar te zijn voor een actieve rol in de politiek. ,,Een jongere generatie moet de draad oppakken'', aldus Soares.

Na de kandidaatstelling van Soares is het bijna onvermijdelijk dat van conservatieve zijde Aníbal Cavaco Silva aantreedt als tegenkandidaat. Cavaco Silva, die zich de afgelopen maanden in een nadrukkelijk stilzwijgen hulde over zijn mogelijke kandidatuur, was premier gedurende de tien jaar dat Soares president was. De twee mannen maakten nooit een geheim van hun hekel aan elkaar. De terugkeer van twee dinosauriërs in het politieke strijdperk is voor velen een bevestiging dat ook de Portugese politiek niet is ontkomen aan de algehele crisis.

    • Steven Adolf