Onnodige vloedschade

Duizenden slachtoffers van een overstroming die op daken van ondergelopen huizen zitten of in het centrum van New Orleans zonder eten en drinken tevergeefs wachten op evacuatie. Mensen die in de hitte van honger en dorst sterven. Meestal zijn het straatarme zwarten die in de laagst gelegen wijken wonen. Helikopters die door gewapende bendes worden beschoten. Zulke taferelen zijn te verwachten in ontwikkelingslanden, maar niet in de enig overgebleven grootmacht, Amerika.

De trage mobilisatie van hulp is ontluisterend, omdat de orkaan Katrina in tegenstelling een week van tevoren was voorspeld. Waterloopkundige ingenieurs hebben al jaren gezegd dat de zwakke dijken van het onder de waterspiegel gelegen New Orleans het onder het geweld van een orkaan zouden begeven. De plunderingen en het geweld in New Orleans doen denken aan de plunderingen en het geweld in Irak dat indertijd de bezettende Amerikaanse troepen zo verraste. Ook daar was de schade blijvend. Er schort veel aan de planning voor noodomstandigheden bij de Amerikaanse overheid en dat kost veel mensenlevens. De Federal Emergency Management Agency en de nieuwe, tegen terreuraanvallen opgerichte Department of Home Security blijken machteloos.

Onmachtig moesten de autoriteiten toezien hoe in rustig, heet weer na de orkaan de polder van New Orleans en omgeving langzaam volliep met water uit de Mississippi en Lake Pontchartrain. Ze hadden te weinig materieel om de mensen te redden die tegen het advies in in hun huizen waren achtergebleven.

Bij het evacuatiebevel was te weinig rekening gehouden met de geringe bewegingsvrijheid van mensen zonder geld. Ze konden als zwaar gehandicapten niet worden getransporteerd of hadden geen geld voor bus of auto. Anderen wilden achterblijven om begrijpelijkerwijs hun huis te verdedigen tegen plunderaars. Ondertussen dreigt in Amerika schaarste aan benzine. Een groot deel van het transport en raffinage van benzine gaat via New Orleans.

Deze ramp is een triest resultaat van jarenlange verwaarlozing. Het wantrouwen van Amerikaanse kiezers jegens de publieke zaak heeft de lokale en federale overheden er niet sterker op gemaakt. Om de oorlog in Irak te kunnen betalen heeft de Amerikaanse regering dit jaar nog bezuinigd op dijkonderhoud in New Orleans en op de planning voor noodomstandigheden.

Het presidentschap van Bush die woensdag een machteloos klinkende tv-rede hield, bevindt zich in een crisis. Hij moet snel hulp mobiliseren. Op grond van wishful thinking is geen beleid te maken. Het Congres zal de gemaakte fouten kritisch tegen het licht houden. De steun voor de dure oorlog in Irak zal er niet groter op worden. Veel ordehandhavers staan in Irak. In deze benarde omstandigheden horen de Europese regeringen niet kritisch aan de zijlijn te blijven maar horen ze steun voor de slachtoffers aan te bieden.

Katrina is niet de laatste grote orkaan. Door de opwarming van de oceanen doen ze zich meer voor en veroorzaken ze grotere schade. Over die opwarming zal ook de Amerikaanse regering zich moeten buigen, waardoor die ook wordt veroorzaakt. Olieraffinage zal ook elders in het land moeten geschieden. Dijken moeten worden versterkt, water zal meer ruimte moeten krijgen om weg te stromen. Beton moet plaatsmaken voor moeras. Dit zijn voor Nederland bekende problemen. Ook hier kan zich een watersnood voordoen en er is geen garantie dat de vele autoriteiten dan eensgezinder en effectiever zullen optreden. Dat stemt tot bescheidenheid.