Een bad met honing

Gevraagd naar zijn opvatting over Nederland antwoordde bisschop Muskens zaterdag in Paul Rosenmöllers programma Spraakmakende zaken dat hij zich grote zorgen maakte over het televisieaanbod. Slechts twee programma's konden zijn goedkeuring wegdragen, Zembla en Andere tijden, allebei van de NPS, allebei in hun bestaan bedreigd. Ik ben benieuwd hoe hij oordeelt over de aflevering van gisteravond, over de Duitse oorlogsmisdadigers Erich Priebke die na de oorlog naar Argentinië kon ontkomen dankzij de actieve hulp van het Vaticaan.

Heeft de rooms-katholieke kerk daar ooit verantwoording over afgelegd? Priebke is in 1998 in Italië tot levenslang veroordeeld wegens zijn verantwoordelijkheid voor de massamoord op 335 Italiaanse burgers in 1944. In een reportage van de Argentijnse filmmaker C. Echeverriá, geboren en getogen in de Argentijnse stad Bariloche in de Andes, viel te zien hoe Priebke daar tot zeven jaar geleden als een vorst leefde. Hij was voorzitter van het bestuur van een Duitse school waar Mein Kampf in de bibliotheek lag en ontving daarvoor subsidies uit de Bondsrepubliek, hoewel zijn verleden bekend was en hij al die jaren in Duitse neonazi-blaadjes publiceerde.

Andere tijden behoort tot de weinige Nederlandse programma's waar je voor thuis blijft, al is dat tegenwoordig natuurlijk helemaal niet meer nodig. Je kunt tenslotte kijken wanneer je wilt, maar bij mij komt dat er nooit van. Vandaar dat ik ook maar opgebleven ben voor Wild Man Blues, de documentaire van Barbara Kopple uit 1997 over de Europese tournee van Woody Allen als klarinettist in een band die New Orleans jazz speelt. Ik had hem indertijd gemist op het IDFA en op het Belgische net Canvas, waar hij twee jaar geleden al werd uitgezonden, en ook aan de dvd was ik nooit toegekomen. Deze fantastische documentaire begon pas om 11 uur, ik moest er het eerste deel van het drieluik over Churchill op Canvas voor laten schieten en intussen mijn avond vullen met het vervolg van mijn quick-scan-onderzoek naar cultuur en hoogwaardige informatie op de Nederlandse televisie. Dat leverde weinig op. Wroeten met Arjan Ederveen als tuinder en TV3 waren nog steeds slaapverwekkend. Het live magazine Thuis van Talpa ging over de noodzaak van handen wassen als je naar de wc bent geweest en het nieuws-, sport- en entertainment-programma van deze nieuwe omroep met Beau van Erven Dorens brengt nog altijd niet de beloofde topjournalistiek. Het programma opende met de kwestie-Veerman waarvan ze het fijne niet begrepen hadden. Als enige nieuwsprogramma had NSE geen verslaggever naar de melkveehouderij van Jan van Ginkel in Bennekom gestuurd waar de minister van landbouw samen met premier Balkenende een jolig werkbezoek aflegde. In Nova had Ferry Mingelen een interviewtje met Veerman, staande in de stal van CDA-boer Van Ginkel, aangekondigd als `eigenaar van zes dochters en zestig koeien'.

Het belangrijkste nieuws was natuurlijk de ramp die New Orleans en omstreken heeft getroffen. Twan Huys maakte voor Nova een indringende reportage over de gebrekkige hulpverlening. Een man die in zijn eentje met zijn bootje reddingsacties uitvoerde schreeuwde hem ten afscheid toe: ,,Zorg dat de politici dit zien, het zijn klootzakken.'' Een vrouw vertelde dat de daklozen nergens terecht kunnen. De hotels in New Orleans vragen exorbitante prijzen, zijn er alleen op uit geld te verdienen in plaats van directe nood te lenigen.

New Orleans is de geboorteplaats van de jazz en daarover ging dus die fantastische film Wild Man Blues, waarin Woody Allen gevolgd wordt op een Europese tournee met zijn jazzband in gezelschap van zijn vrouw Soon-Yi Previn en zijn zus Letty Aronson. Barbara Kopple maakte een echte Woody-Allenfilm: tussen de hypochonder in zijn speelfilms en de tobber in het echt is geen verschil te zien. Over het spelen van New Orleans Jazz merkt Allen op dat het is als ,,zwemmen in een bad van honing''. Dat was ook het kijken naar deze film, vooral het einde waarin we unieke opnames te zien kregen van Woody Allen met zijn stokoude ouders. Schitterend was de archetypische moeder van de kunstenaar – kijk naar haar en je snapt hoe Woody Allen geworden is die hij is.

    • Elsbeth Etty