Psychologen roepen op tot minder geweld in spelletjes

Het spelen van gewelddadige videospelletjes kan aanleiding geven tot agressief gedrag. De effecten op lange termijn zijn nog onduidelijk. Dat concluderen Jessica Nicoll en Kevin Kieffer van de Universiteit van Saint Leo (Florida) uit een review van 17 wetenschappelijke studies naar geweld in vecht- en schietspelletjes uit de afgelopen twintig jaar. Het overzichtsartikel is afgelopen week gepresenteerd op de jaarlijkse bijeenkomst van de American Psychological Association (APA). Mede op grond van de conclusies uit het overzichtsartikel heeft de APA een resolutie aangenomen waarin zij spelletjesmakers oproept om de hoeveelheid geweld in interactieve media te reduceren.

De vraag of computerspelletjes voor jongeren agressief gedrag oproepen heeft in de afgelopen jaren gezorgd voor controverse onder wetenschappers, maar ook onder politici, ouders en lobbyisten. Nicoll en Kieffer menen nu dat er voldoende aanwijzingen zijn om te concluderen dat gewelddadige games op korte termijn negatieve gevolgen hebben.

Zij citeren drie onderzoeken (uit 2004, 2001 en 1991) die laten zien dat proefpersonen zichzelf op een vragenlijst agressievere eigenschappen toedichten na een minuut of tien `gamen'. In een tiental andere studies zijn ook effecten gevonden: kinderen hebben na het spelen van gewelddadige spelletjes agressievere fantasieën, gedragen zich verbaal agressiever en vijandiger tegenover andere kinderen, zijn eerder geneigd om een tegenstander in een `spelletje' te straffen met een intens geluid en doen na afloop bewegingen uit spelletjes na (karatetrappen bijvoorbeeld).

Twee studies laten zien dat de jongeren die zich aangetrokken voelen tot gewelddadige computerspelletjes er ook eerder agressief door worden. Niet alle studies geven een eenduidig resultaat. Kinderen die een gewelddadige game speelden waarin baby's werden gekidnapped bleken zich na afloop niet minder medelevend te gedragen dan andere kinderen.

Of de neiging tot agressie op korte termijn ook gevolgen heeft op de langere termijn is niet duidelijk. Een eerste aanzet is gegeven door onderzoekers aan de Universiteit van Illinois (Communication Monographs, juni 2005). Zij lieten 138 jonge volwassenen een maand lang in totaal 56 uur het gewelddadige spel `Asheron' Call 2' spelen (nog eens 138 speelden het niet). De onderzoekers testten na afloop hun taalgebruik en houding jegens agressie, maar vonden `geen sterke effecten'.

Volgens Nicoll en Kieffer zijn meer studies nodig waarin kinderen op lange termijn gevolgd worden en waarin ook andere factoren in ogenschouw worden genomen die samenhangen met agressief gedrag zoals de thuissituatie, armoede en schoolprestaties. Onderzoek naar dit soort gedragsverandering op lange termijn is volgens hen hard nodig omdat het aantal spelletjes met een exreem gewelddadige inhoud eerder lijkt toe- dan af te nemen.

    • Michiel van Nieuwstadt