De lezer schrijft, de krant antwoordt

De lezer moet nog een beetje op gang komen met het aansnijden van kwesties die de praktische journalistiek van de week betreffen, zo blijkt uit de inhoud van de mailbox `lezerschrijft@nrc.nl'. Het stukje van vorige week over de Talpa-advertentie (`daar had ik een stokje voor moeten steken') leverde van de weeromstuit tegenspraak van lezers op. Lezeres Maria Wissmüller uit Lommel (B.) vond de bezwaren `overdreven'. Zij achtte de pagina weliswaar lelijk maar ook volstrekt duidelijk. Het ging hier om een advertentie. ,,Gewoon doorbladeren dus.'' J.A. Wolt te Ravenswoud vond het een typisch geval van `nou en?' ,,Wat raar dat de hoofdredacteur door de knieën gaat voor lezers die blijk geven niet goed te lezen.'' Annemarie Vos uit Dokkum vond dat ik de advertentie had moeten verdedigen. Zij verwijt de kritische lezers elitair te zijn en `arrogant'. De krant moet vernieuwend zijn en dient dergelijke uitingen, binnen de gegeven maatstaven, te gedogen en te verwelkomen. ,,Spijt is voor watjes!'', concludeert zij. Aldus gesterkt en bevestigd in het besef dat in onze lezerskring alle meningen voorhanden zijn, begin ik aan een nieuw seizoen `de lezer schrijft en de krant antwoordt'. Dat wordt overigens alleen een succes als u weer begint met mailen of schrijven naar postbus 8987, 3009 TH Rotterdam.

Uiteraard komen nog met enige regelmaat reacties binnen op het plan volgend jaar februari een aparte ochtendeditie te lanceren voor mensen die door internet weinig betaalde kranten meer lezen. De nadruk in de reacties ligt vooral op praktische kwesties. Daarom vat ik hier de kerngegevens, voorzover al bekend en besloten, samen. Het gaat om een krant in compact formaat zonder bijlagen en in kleur, die alleen op werkdagen verschijnt. Een jaarabonnement zal 149 euro kosten. Voor (uitwonende) studenten 90 euro. Een combinatie-abonnement met de gewone zaterdagkrant staat nu in de plannen opgenomen voor 239 euro. Voor studenten 150 euro, net als op de middagkrant nu. Los is nrc.next te koop voor 1 euro.

We werden in de reacties verrast door een aantal vragen naar de mogelijkheid om nrc.next als aanvulling op de middagkrant te kunnen ontvangen. Er zijn vaste lezers die de compacte krant zien als de meeneemversie voor de volgende ochtend. Of als een oplossing voor het huiselijk dispuut met de partner over ochtendkrant of avondkrant. Of als instapkrant voor de jongere huisgenoot. Aan die vraag komen we uiteraard graag tegemoet. We denken nu dus na over een interessant combinatietarief voor ochtend én middag. Dat geldt ook voor vragen naar combinaties met het webabonnement op de middagkrant.

Op de eveneens vaker gestelde vraag van de aspirant-ochtendlezer die ook de vrijdagse Boekenbijlage en het Cultureel Supplement uit de middag wil ontvangen, hebben we nog geen goed antwoord. De ochtendkrant zal uiteraard ook kunstpagina's bevatten. Maar een aparte boeken- of cultuurbijlage is daar niet voorzien.

In de kritische reacties waren twee hoofdthema's te onderscheiden. Er zijn aanmerkingen op het Engelse woord `next' dat zou duiden op te weinig respect voor het Nederlands. En er zijn lezers die liever de gehele middagkrant inclusief bijlagen naar het voorbeeld van de afgelopen zomerweken in compact formaat willen ontvangen. Op beide bezwaren heb ik op 16 augustus in de krant gereageerd, waarop weer door lezers is geantwoord. De keuze voor een Engels begrip blijkt vooral een kwestie van appreciatie. Waar de ene lezer dit cultuurbederf vindt, mailt de ander enthousiast `count me in!'. Uit de keuze voor deze masthead mag in ieder geval niet begrepen worden dat de maatstaf `deze krant wordt in het Nederlands geschreven' (Onze Beginselen, sept. 1970, zie nrc.nl) wordt verlaten. Mij werd uit de reacties wel duidelijk dat in de standpuntbepaling ook de generaties herkend kunnen worden. Jongere krantenlezers ervaren `next' eerder als een gewoon woord dan oudere. Dat zou dan precies beantwoorden aan het doel van deze krant. We willen immers geen vervangende krant voor de middagkrant maken. Het zal juist de kunst zijn om in de ochtendeditie nieuwe lezers aan te spreken die zich voor een late, meer uitgebreide middagkrant op groter formaat niet interesseren.

Een volledig compacte krant in de middag mét alle bijlagen in dat formaat is technisch nog niet haalbaar. Nog afgezien van de vraag of álle lezers dit ook zouden wensen. Uw verwijzingen naar Trouw en Het Parool (`Denkt u daar eens aan') begrijp ik. Maar NRC Handelsblad als enig overgebleven landelijke middagkrant wordt van maandag tot vrijdag op vier technisch verschillend uitgeruste drukkerijen geproduceerd in Apeldoorn, Best, Rotterdam en Amsterdam. Dat gebeurt om dichtbij de woongebieden van de lezer snel te kunnen distribueren. Onze krant is daarin uniek en betaalt er een prijs voor in de vorm van technische beperkingen. De middagkrant heeft minder pagina's waarop kleurenfoto's kunnen worden gedrukt. Ook kan nog niet overal op het compacte formaat worden geleverd binnen de tijd die we voor productie en distributie nodig hebben. De techniek staat overigens niet stil. Ook de middagkrant houden we bij de tijd, in formaat, formule en inhoud. Maar een complete overgang naar het compacte formaat voor de middagkrant voorzie ik voorlopig niet.

nieuwe kwesties: lezerschrijft@nrc.nl

    • Folkert Jensma