`Mensen begrijpen het belang'

Brussel moet eerder optreden om dierziekten te voorkomen. En niet pas als er al een uitbraak is. Dat vindt de Nederlandse europarlementariër Mulder. ,,Ik vind dat dus te laat.''

Minder Brussel. Dat was volgens de meeste Haagse politici de boodschap die Nederlanders op 1 juni hadden afgegeven met hun nee-stem tegen de Europese Grondwet. De Nederlandse regering zou voorzichtiger moeten worden met overdracht van nieuwe bevoegdheden aan Brussel, zei het kabinet na de uitslag van het referendum in juni.

Nee, juist méér Brussel. Dat was dezer dagen de boodschap van dezelfde Nederlandse politici, zoals minister Veerman (Landbouw, CDA) en diverse Nederlandse europarlementariërs. De EU zou niet alleen een rol moeten spelen bij de bestrijding van dierziekten in Europa (zoals vogelgriep en mond- en klauwzeer) zoals tot nu toe het geval is, maar ook bij de voorkoming ervan.

Concreet vroeg de Nederlandse regering gisteren aan de Europese Commissie om de Nederlandse `ophok'-maatregelen voor pluimvee ook voor meer landen in de Europese Unie te laten gelden. Bovendien zou de Europese Commissie zelf ter voorkoming van een uitbraak van vogelgriep een actievere coöordinerende rol moeten spelen.

Jan Mulder, lid van de VVD-delegatie in het Europees Parlement en landbouwspecialist, was een van de Nederlandse politici die de Europese Commissie vorige week al om de genoemde maatregelen vroegen. Hij is dan ook ,,teleurgesteld '' dat dit verzoek gisteren is afgewezen door vooraanstaande wetenschappers uit het veterinair comité. Dit adviseert de Europese Commissie. De wetenschappers lieten zelfs doorschemeren de Nederlandse ophok-maatregelen aan de overdreven kant te vinden.

Mulder is dat niet met hen eens. ,,Elders in de wereld, zoals in de VS, Australië en Nieuw-Zeeland, zijn ze veel strenger bij de voorkoming van de dierziekten. Als je bijvoorbeeld de VS binnenkomt, word je behandeld als een terreurverdachte, maar je word ook gevraagd naar vlees en dergelijke. Op Schiphol kun je echter zo doorlopen. Geen wonder dat in die andere werelddelen minder uitbraken van dierziekten zijn. Vandaar mijn vraag om de ophokplicht in elk geval ook voor Europese landen met – plaatselijk – dichte pluimveestapels zoals België, Duitsland en Frankrijk te laten gelden.

,,Ik wilde niet generaliseren voor de hele EU. Overigens is de kous na de afwijzing van gisteren niet af. Ik wil dat wetenschappers nu eens precies uitzoeken welke rol trekvogels spelen bij de verspreiding van vogelpest. Daarover bestaat onzekerheid in wetenschappelijke kring. In Nederland zouden onderzoeksinstituten in Lelystad of Wageningen dat kunnen.''

Ze zouden daarvoor Brussels geld moeten krijgen?

,,Ja, er zou in de nieuwe Europese begroting geld moeten worden uitgetrokken om een proefproject te starten. '''

Als uw verzoek tot meer EU-actie gisteren was gehonoreerd hadden sommige Europeanen zich wellicht afgevraagd: waar bemoeit Brussel zich mee?

,,Volksgezondheid en milieu zijn belangrijke Europese onderwerpen. Veel mensen begrijpen dat. Bovendien: de Europese Unie kan zulke preventieve maatregelen tegen de vogelpest nooit afdwingen, maar alleen een aanbeveling doen aan de lidstaten. Alleen als de ziekte er daadwerkelijk is, kan Brussel bij de bestrijding dwingende, wettelijke maatregelen nemen en daarvoor ook geld vrijmaken. Ik vind dat dus te laat, en wil dus in een vroeger stadium actie van Brussel. Je kunt niet voorzichtig genoeg zijn. De vogelspest is al van China naar de Oeral gesprongen, dat kan alleen maar via trekvogels zijn gegaan. Dus naar Europa kan het ook zo gebeuren.''

Begrijpen burgers het verschil tussen een Brusselse wet en een Brusselse aanbeveling?

,,Misschien niet, maar er is echt een belangrijk verschil.''

Geeft het ophok-voorbeeld niet aan dat Nederland eerder regelzuchtig is dan Brussel bemoeizuchtig?

,,Nee, want Nederland heeft terecht die voorzorgsmaatregelen genomen. Bij de laatste vogelpestepidemie is er bij ons een dierenarts gestorven en moest eenderde van de pluimveestapel worden geruimd. Dat was elders niet het geval.''

    • Kees Versteegh