De kippen nu al opbergen is `enigszins overdreven'

Van de import van verse kip uit Azië valt meer te duchten dan van trekvogelpoep. Daarom is er een importverbod. Ophokken is niet nodig, stellen deskundigen in Brussel.

Het zou een mooie opsteker zijn geweest voor minister Veerman (LNV) als de veterinair deskundigen van de EU-lidstaten gisteren in Brussel Nederland hadden gecomplimenteerd met de alerte wijze waarop het heeft gereageerd op de dreiging van een uitbraak van vogelgriep, aviaire influenza (AI), in Europa. Ze zouden hun waardering hebben kunnen uitspreken voor de maatregel die sinds vier dagen voor alle commerciële pluimveebedrijven in Nederland geldt, namelijk dat alle pluimvee binnen moet blijven.

Dat hebben de deskundigen van de lidstaten en van de Europese Commissie niet gedaan. Ja, ze hebben gisteren erkend dat Nederland wel gerechtigd is om pluimvee op te hokken om daarmee te voorkomen dat het pluimvee wordt besmet via mest van trekvogels uit Rusland. Ook hebben ze wel ,,begrip'' voor de Nederlandse verontrusting, omdat immers Nederland relatief veel trekvogels heeft én een grote populatie pluimvee. Maar het binnenhouden van alle pluimvee is overdreven. Een ,,disproportionele maatregel op dit moment''.

De analyse van het Europese Permanent Comité voor de Voedselveiligheid en Diergezondheid (PCVD) is dat het nog te vroeg is voor zulke maatregelen, zeker als ze voor heel Europa zouden moeten gelden. Aviaire influenza is een voor mens en dier gevaarlijke ziekte, en kan zonder verhoogde waakzaamheid zelfs leiden tot een pandemie waarbij in theorie miljoenen mensen over de hele wereld het leven laten. Nu al zijn volgens de Europese Commissie in Azië meer dan 125 miljoen vogels gedood en vernietigd, is er een schade van acht tot twaalf miljard euro en zijn vijftig mensen overleden. Maar de risico's van een uitbraak in Europa zijn nu nog ,,ver weg'' en ,,laag''.

Bovendien is het de vraag of ophokken effect heeft. Als er een lijst van risicofactoren moet worden gemaakt, zo stelt de Europese Commissie, dan staat het importeren van levend pluimvee en vers kippenvlees uit landen waar nu het H5N1-virus rondwaart, op nummer één. Welnu, zo'n Europees importverbod bestaat al voor Rusland, Kazachstan en negen andere Aziatische landen. Pas daarna volgt het gevaar dat het virus via de mest van trekvogels wordt overgedragen naar Europees pluimvee. Het staat allerminst vast, zo stelt de Commissie, dat de vogelgriep via trekvogels wordt verspreid – dat is slechts een hypothese. Niettemin is de Commissie wel bereid om 1,2 miljoen euro uit te trekken om EU-lidstaten in staat te stellen nog meer trekvogels te onderzoeken dan ze toch al verplicht zijn te doen. Als laatste op de lijst met risicofactoren staat, wat de Commissie betreft, de verspreiding van het virus via kleding en schoeisel van reizigers.

Zo blijft er voor Europa niet veel meer over dan alle lidstaten op te roepen de calamititeitsplannen nog eens goed door te lichten voor het geval de vogelgriep onverhoopt toch uitbreekt. In het algemeen roepen de veterinair deskundigen alle Europese landen op tot ,,verhoogde waakzaamheid''. En consumenten zullen meer dan nu moeten worden geïnformeerd dat de kip die zij kopen in de winkel ,,integer'' is, dat wil zeggen een product dat dankzij alle genomen voorzorgsmaatregelen niet afkomstig kan zijn van landen waar de vogelgriep heerst.

Na gisteren blijft Nederland voorlopig zitten met het idee dat de ophokplicht wellicht een overdreven maatregel is. En is het te hopen dat het ophokken niet te lang duurt, want anders mogen de eieren van kippen die eigenlijk buiten hadden moeten lopen, niet meer als biologische of vrije-uitloopeieren verkocht worden. Dat scheelt zo'n acht cent per ei, zeggen de boeren.

    • Arjen Schreuder