Lucht & water

De speelgoed-van-het-jaarverkiezingen beginnen weer. Speelgoed dat in aanmerking komt voor de titel is al genomineerd. `Het publiek', dat er niet eerst mee spelen mag, alleen naar kijken in de winkel, moet de winnaars aanwijzen. Speelgoed dat mee mag doen is gekozen door een jury van mensen uit de speelgoedhandel.

Niets opwindends dit jaar. De jury nomineerde vooral spelletjes. Spectaculaire techniek is er niet bij. Er is een spel met raceautotjes waarvan het geluid van de auto's met de computer van internet kan worden gedownload. Wroemwroem komt dan uit de luidspreker.

Maar het echte werk, zoals vorig jaar, is er niet bij. Dat was spektakel. Een helikopter werd genomineerd die echt kon vliegen en vanaf de grond radiografisch werd bestuurd. Een sensatie omdat dit soort speelgoed tot dan alleen beschikbaar was voor volwassenen met veel geduld. Modelhelikopter vliegen is duur en hondsmoeilijk.

De jury nomineerde de goedkope speelgoedheli vorig jaar zonder ermee te vliegen. Men dacht genoeg te hebben aan een getruukt filmpje van de speelgoedfabrikant en stond daardoor later voor schut. Het gretige koperspubliek – wie wil nou niet kunnen vliegen op een paar batterijen – was ervan overtuigd dat het ding het doen zou, anders zou toch zeker de helikopter niet voor de prijs in aanmerking komen? Hij vloog weg, de winkel uit, voor iets minder dan 100 euro. Maar veel zijn er weer teruggebracht. Hij ging of helemaal de lucht niet in of hij deed dat wel, twee tellen en stortte dan neer.

Het is dus niet verstandig om in het nakende cadeautjesseizoen zomaar te vertrouwen op de titel Speelgoed van het Jaar. Het zegt niks. En het leukste, leerzaamste, mooiste speelgoed komt niet vanzelf in aanmerking voor een nominatie. De verkiezing moet mensen verleiden om naar Intertoys en Bart Smit te gaan. In de reglementen staat dat het te nomineren speelgoed overal verkrijgbaar moet zijn. Alleen Bart Smit en Intertoys zijn overal.

Pmot is bijna nergens. Spullen van Pmot kunnen nooit winnen. Terwijl ze het – anders dan de bekroonde helikopter vorig jaar – allemaal doen!

Pmot is een Gronings importbedrijfje van leerzaam speelgoed dat levert aan scholen en als postorderij ook aan particulieren (www.pmot.nl). Nieuw bij Pmot zijn sets met systemen die kinderen de lol leren inzien van elektrische schakelingen en ze met plastic tandwielen de wonderbare werking van een versnellingsbak bijbrengen.

En de mooiste, zelden eerder in speelgoed uitgevoerd, zijn bouwdozen voor pneumatiek en hydroliek.

Lego heeft het geprobeerd. Werktuigen voor weg- en waterbouw die met kleine pompjes, slangetjes en cilindertjes bewogen werden. Te duur.

In Taiwan hebben ze goed naar Lego gekeken maar de speelgoedfabrikant die systemen van Gigo – zo heet het merk – ontwikkelde, heeft niet Oost-Aziatisch van Lego gekopieerd.

Mooi aan de systemen van Gigo is dat er niet een af en herkenbaar voertuigje of een affe machine mee gemaakt wordt, maar dat het alleen om het mechanisme gaat. Je kunt de pop van je zusje optillen met lucht. Of met water. Als het mechanisme het doet kan je kind er iets omheen verzinnen, of juist precies niet. Dat het 't doet is al zo mooi, het hoeft geen voertuigje te worden dat een naam heeft.

Een miniatuur fietspomp, een vaatje (voor water), een expansievat in de vorm van een limonadeflesje (makkelijk te vervangen door een grote petfles voor meer spektakel) een ventiel dat open en dichtgezet kan worden, een hydromotortje dat het ook op lucht doet en wat slangetjes: wauw zegt het meisje en dan is ze stil. Ze leert in een uurtje hoe het werkt zonder dat ze merkt dat ze het leert. En dan is nog niet eens iets vastgemaakt aan het asje van de motor, propellers of zo.

Dit is speelgoed. Ga toch weg met dat van het jaar.

    • Wouter Klootwijk