`Scherpere verlofregels bedreigen tbs-systeem'

Het tbs-systeem, voor gedwongen behandeling van veroordeelde criminelen met een psychische aandoening, dreigt vast te lopen. Sinds minister Donner (Justitie, CDA) onder druk van de Tweede Kamer het verlofbeleid in de tbs-klinieken heeft verscherpt, gaan minder tbs'ers dan voorheen met verlof. Dit vertraagt de door- en uitstroom uit de klinieken, waardoor de lijsten van tbs'ers die wachten op behandeling langer zijn geworden.

Dit zeggen directeur J. Poelman van de Pompekliniek in Nijmegen en psycholoog W. van Kordelaar van de Forensisch Psychiatrische Dienst (FDP) in Den Bosch vandaag in deze krant.

Na de ontsnapping van tbs'er Wilhelm S., die ervan wordt verdacht in juni op de vlucht een bejaarde Amsterdammer te hebben gedood, werden aanvankelijk alle verloven ingetrokken. Tbs'ers die in aanmerking komen voor verlof worden sindsdien aan een strenge controle onderworpen. Ze krijgen geen verlof als deskundigen verschillend over het risico ervan oordelen.

Voor de zaak-Wilhelm S. gingen vijftig tbs'ers van de Pompekliniek nog op verlof, nu niet meer dan veertig. In tbs-kliniek Veldzicht in Balkbrug, waar S. werd behandeld, mogen twaalf tbs'ers door de strengere beoordeling niet meer met verlof. Nederland telt tien klinieken. Poelman: ,,Gemiddeld tien patiënten per kliniek minder op verlof betekent een behoorlijke stagnatie.''

Vandaag zou een delegatie uit de Tweede Kamer een werkbezoek brengen aan twee tbs-klinieken, waaronder de Pompekliniek. Deze week spreken de leden van de vaste Kamercommissies voor Justitie en Volksgezondheid in besloten hoorzittingen met ongeveer dertig tbs-deskundigen. Daarna besluit de Kamer of ze een parlementair onderzoek instelt naar de tbs-praktijk in Nederland.

Verlof en behandeling hangen onlosmakelijk met elkaar samen, vindt directeur Poelman. ,,Verloven zijn oefensituaties voor tbs'ers. Ze moeten af en toe kleine misstapjes kunnen maken. Als ze geen fouten kunnen maken, krijgen we ook geen kans meer om ze te corrigeren.''

Volgens Poelman duurt de behandeling ook langer als patiënten niet met verlof kunnen. En dat heeft weer nadelige gevolgen voor het hele systeem. ,,Het is te vergelijken met de file. Als een paar auto's minder snel rijden, ontstaat achter hen een enorme file.''

Klinieken zijn voorzichtiger geworden met verlofregelingen, omdat ,,ze geen risico's meer durven te nemen'', aldus Van Kordelaar. ,,De klinieken zitten overvol.''

TBS: pagina 2